نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط زهرا اردکانی ؛ ۲۶ بهمن ۱۳۹۵

تاها (طاها) بهبهانی متولد ۱۳۲۵، هنرمند پیشکسوت و صاحب سبک ایرانی است که عمری در زمینه نقاشی، مجسمه‌سازی، طراحی صحنه و کارگردانی تئاتر تحصیل و فعالیت کرده است. او تا کنون جوایز هنری متعددی را نیز دریافت نموده و آثار نقاشی و مجسمه‌هایش بیش از 60 بار در داخل و خارج از ایران به صورت فردی یا جمعی در معرض نمایش قرار گرفته. آبان و آذر امسال ۶۰ مجسمه و ۳۴ تابلوی نقاشی از آثار شاخص بهبانی در نگارخانۀ اصلی فرهنگسرای نیاوران با هدف مروری بر آثار نقاشی و مجسمه‌های او، در قالب نمایشگاهی با عنوان «نیست معشوقی زِ او نزدیک‌تر» به نمایش درآمد. 

آن چه در آثار بهبهانی به وضوح به چشم می‌آید، ردپای ادب و عرفان ایرانی است؛ در این میان پرندگان نیز به جهت وجوه ثمثیلی که در ساحت ادبیات عرفانی ایران دارند مورد توجه او هستند، چرا که پرنده نماد انسان است و بهترین دستمایه برای خلق آثار بهبهانی به حساب می‌آید. بهبهانی هنرمندی معناگرا است که از کودکی در مسیر فرهنگ و هنر ایرانی قرار گرفته و به همین سبب متأثر از شخصیت‌هایی هم‌چون مولانا یا عطار می‌باشد. این عرفان شاعرانه نه تنها در نقاشی‌های بهبهانی، بلکه در مجسمه‌هایش نیز به خوبی حس می‌شوند و مخاطبان آثارش را تحت تأثیر قرار می‌دهند، چرا که باید در پس اشکال و فرم های آثار بهبهانی مفهوم ناب‌تری را جستجو نمایند. 

فرزین خاکی ؛ ۲۹ بهمن ۱۳۹۵
مینا مختارزاده ؛ ۲۶ بهمن ۱۳۹۵
سیده زهرا موسوی ؛ ۲۶ بهمن ۱۳۹۵
سیده زهرا موسوی ؛ ۲۶ بهمن ۱۳۹۵

مرگ سفالینه های لعابدار! / آیدین آغداشلو

تاریخ نشر : دوشنبه / ۱۳ بهمن ۱۳۹۳

مرگ، مبهم ترین پرسش انسان است؛ انکارش نمیتوان کرد، که هست... اما چرایی و چگونگی اش همواره روح و اندیشۀ بشر را به تلاطم انداخته. مگر در متون دینی برایش پاسخی بتوان یافت، وگرنه ذهن بشر، قرن¬هاست که در پیچ و خم پاسخگویی اش درمانده شده است.
این امرِ حقیقیِ گریزناپذیرِ مبهم، به رغم ظاهر منهدم کننده اش، مولّد آثار هنری و ادبی بسیاری بوده است؛ چرا که هنر، بازتاب روح و اندیشۀ انسان است، و این ذهن و اندیشه نیز، هرگز خالی از یاد مرگ نبوده است. اما نگرش ها به مرگ، متفاوتند؛ مرگ را می توان سیاه دید یا سپید، پایان یا آغاز، می توان به آن معترض بود یا آن را با طیب خاطر پذیرفت، و همچنین می توان آن را به انسان و همه چیز تعمیم داد و از این رو، به بهانۀ تلاشی و از هم پاشیدن ظرفی منقوش و زیبا که چشم و دست و دل هنرمند سازنده اش را هم با خود دارد، در وصف مرگ سرودی غم بار سرود؛ و استعاره اش کرد برای انسان، برای دستاوردهایش و ثمرۀ عمرش، چنانکه "آغداشلو" چنین کرده است.
"آیدین آغداشلو" را به عنوان نقاشی می شناسیم که نامش با انهدام و مرگ و نیستی، گره خورده است، شاخص ترین مجموعۀ آثارش که حاصل سال ها کار و جستجوی خلاقانه و هنرمندانه است، تحت عنوان "خاطرات انهدام" استعاره های گوناگونی از مفهوم مرگ را به قاب تصویر درآورده است. بخشی از این مجموعه به تصویر سفالینه هایی لعابدار اختصاص دارد با نقوشی بسیار زیبا از جنس پیکره های انسانی، نقوش تزئینی و خوشنویسی؛ ظروفی اصیل که نه تنها حاوی روح هنرمند سازنده شان که در بردارندۀ روح یک قومند.

memories_of_destruction-aydin_aghdashloo_01.jpg

آغداشلو اما سفالینه های لعابدار زیبایش را نه به سیاق معمول بسیاری از آثار طبیعت بی جان در وضع سلامت آن ها، بلکه شکسته و از هم گسسته ترسیم کرده است که روایت گر منظورش باشد. در این آثار، ظروف، غالبا در لحظۀ فروپاشی و در حال تعلیق میان زمین و آسمان دیده می شوند. زمینه این آثار مثل غالب آثار دیگر آغداشلو ساده است و نهایتا با رنگی خاموش به صورت رقیق یا غلیظ، تیره یا روشن، پوشیده شده است و گاهی سایه ای از ظرف نیز بر زمینه دیده می شود. اما علیرغم زمینه، شیء [ظرف شکسته] که بار اصلی مفهوم را به دوش می کشد، به صورت واقع نمایانه و با پرداختی قوی و سرشار از رنگ به تصویر کشیده شده است. سفالینه های فروپاشیده ی این آثار غالبا دارای بخش اصلیِ بزرگتر و نسبتا سالم اند و بخش یا بخش هایی کوچک و خرده هایی کوچکتر و پخش در فضا، حول قطعۀ اصلی، ترکیب را سامان می دهند. گاهی چنان که اشاره شد، یک یا چند پیکره انسانی بر این ظروف نقش بسته که شکستن ظرف، آن ها را از یکدیگر جدا می سازد و مفهوم مرگ را در این آثار توسعه می دهد.

memories_of_destruction-aydin_aghdashloo_02.jpg

آثار آغداشلو چه به لحاظ ایده پردازی و چه به جهت اجرا، به واقع استادانه و کم نظیرند، چنان که کمتر هنرمندی را از میان معاصرین می توان سراغ گرفت که آثارش را با این همه حوصله و ظرافت و مهارت بیافریند. در حقیقت، رنگ و نقش و سوژه در آثار آغداشلو در خدمت بیان مفهومی قرار گرفته اند که هنرمند درصدد بیانش بوده: انهدام و مرگ؛ هرچند نگاهش به مرگ، با حقیقت زاویه دارد و آن را آنچنان که باید نمی نمایاند؛ که مرگ تنها پایان نیست، آغاز نیز هست...

memories_of_destruction-aydin_aghdashloo_03.jpg

درباره نویسنده
من "کوثر سعادت" یکی از نویسندگان سایت خط هستم

نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی
زهرا اردکانی ؛ ۴ بهمن ۱۳۹۵
زهرا اردکانی ؛ ۴ بهمن ۱۳۹۵
زهرا ذوعلم ؛ ۴ بهمن ۱۳۹۵
زهرا اردکانی ؛ ۲۶ دی ۱۳۹۵
زهرا اردکانی ؛ ۳۱ شهریور ۱۳۹۵
زهرا کشاورز ؛ ۱۲ مرداد ۱۳۹۵
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود