نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط زهرا اردکانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶

 ۱۸ مرداد ماه سال ۱۳۹۶، روزی بود که بار دیگر همۀ ایرانیان فارغ از تفاوت‌هایشان شانه به شانۀ یکدیگر، در برابر دشمن خارجی متحد و یک‌پارچه ایستادند. در این روز بزرگ جوانی بیست و پنج‌ساله به دست ناپاک مسلمان نماهای داعش به قربانگاه فرستاده شد تا سرش را در راه باورها و اعتقاداتش فدا نماید. 

شهید محسن حججی، متولد ۱۳۷۱ در شهر نجف آباد اصفهان بود که در  مرداد ماه امسال طی عملیاتی در منطقه مرزی بین سوریه و عراق توسط نیروهای تروریستی داعش به اسارت درآمد. وی دهمین عضو از لشکر زرهی ۸ نجف اشرف بود که پس از دو روز نیروهای داعش با انتشار فیلمی سنگدلانه، خبر کشته شدن وی را اعلام نمودند.

خبر شهادت محسن حججی بازتاب وسیعی در ایران داشت و شخصیت‌های مختلف اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و هنری به این واقعۀ دردناک واکنش نشان دادند و خود را در غم این غیور مرد ایرانی شریک دانستند. در این میان نهضت مردمی پوستر انقلاب نیز، صد و بیست و هشتمین مجموعه پوستر خود را با عنوان «سری به نیزه» منتشر نمود. این مجموعه شامل ۲۹ پوستر از ۲۶ طراح مختلف از سراسر کشور است که با موضوعیت شهادت مظلومانۀ شهید حججی شکل گرفته است. 

در این آثار هر هنرمند سعی نموده تا از جهتی خاص به موضوع شهادت این جوان انقلابی بپردازد، به‌طوری‌که در برخی از پوسترها مستقیماً از تصویر محسن حججی استفاده شده، و یا در بعضی دیگر از آثار به طور غیر مستقیم به مسئلۀ سر بریدۀ او اشاره گردیده است. هم چنین تعدادی از آثار نیز با بهره‌گیری از تایپوگرافی نام او شکل گرفته‌اند، با این حال نکتۀ محسوس در غالب این پوسترها مرتبط ساختن این حادثه با واقعۀ عظیم کربلا است.

زهرا کشاورز ؛ ۲۷ مهر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶
نرگس کیان مهر ؛ ۲۴ شهریور ۱۳۹۶

۷ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «فرش ایرانی» ثبت شده است

تمدید فراخوان مسابقه عکس فرش دستباف

تاریخ نشر : يكشنبه / ۱۸ تیر ۱۳۹۶

از خصوصیت‌های بارز هنرها و صنایع‌دستی، درهم تنیدگی آن‌ها با زندگی و باورهای مردمان آن فرهنگ است. در این‌ بین فرش به‌ عنوان یکی از مصادیق ماندگار و تأثیرگذار، همواره نقش به‌سزایی در تداوم فرهنگ به عهده داشته است. با این حال در دوران ما فرش بسیاری از کارکردهای خود را از دست داده است و تولید کنندگان دغدغه تولید بر اساس جامعۀ هدف و دکوراسیون داخلی را به کلی از سر بیرون کرده‌اند.

از این‌رو «مسابقه عکس فرش دستبافت» مجال مناسبی است تا در آن با مطالعۀ تجسمی فرش در مقام یک اثر هنری، تعاملِ میان فرش و دکوراسیون داخلی از منظر رنگ، طرح و نقش، اندازهها و تناسبات و... به تصویر کشیده شود؛ همچنین با توجه به تنوع بی‌مانند فرش‌ها در گستره‌های جغرافیایی، این مسابقه فرصت مناسبی را پیش می‌آورد تا به امکان سنجی و تطبیق فرش‌های مناطق مختلف با سبک‌های دکوراسیون داخلی پرداخته شود. تا شاید از این ره‌آورد به مدد تصویر بتوان به اهمیت طراحی فرش و چیدمان داخلی معماری تاکید کرد و تولید کنندگان را به تولید هدفمند ترغیب نمود.

گفتنی است آخرین مهلت ارسال آثار تا ۳۱ تیرماه ۱۳۹۶ تمدید گردیده و علاقه‌مندان برای کسب اطلاعات بیشتر و حضور در مسابقه «عکس فرش دستباف در دکوراسیون داخلی» با محوریت فرش دستباف کرمان، می‌توانند به سایت دبیرخانه جشنواره به نشانی www.kccd.ir/contest مراجعه نمایند. 

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۸ تیر ۹۶ ، ۱۵:۴۳
زهرا اردکانی

جهت‌گیری مجدد / شاکر گوکچه باء

تاریخ نشر : يكشنبه / ۲۰ فروردين ۱۳۹۶

شاکر گوکچه باء (Sakir Gökcebag) هنرمند ترک‌تبار عرصه تجسمی است، که این روزها به خاطر یکی از آثار اینستالیشن‌اش از مجموعۀ «جهت‌گیری مجدد»، که توسط هنرمند ایرانی کاظم خراسانی کپی گردیده (در عین ناباوری برگزیده نهمین جشنواره بین‌المللی تجسمی فجر شده و رسوایی‌های دیگری را نیز در عرصه جهانی  در پی داشته است)  مورد توجه هنرمندان و هنردوستان ایرانی قرار گرفته است. 

این هنرمند ۵۲ ساله متولد شهر دنیزلی ترکیه و ساکن هامبورگ آلمان است. گوکچه باء تمامی مدارج عالی هنری از دوره کارشناسی تا دکتری هنرهای زیبا را در دانشگاه مرمره استانبول که از جمله قدیمی‌ترین دانشگاه‌های کشور ترکیه می‌باشد گذرانده و تا کنون جوایز هنری متعددی را از جشنواره‌های جهانی و ترکیه‌ای به دست‌ آورده است. همچنین نمایشگاه‌های انفرادی و گروهی بسیاری از آثار عکاسی و مجموعه چیدمان‌های او طی سال‌های ۱۹۹۰ تا ۲۰۱۷ میلادی، در کشورهای مختلف هم‌چون ترکیه، آلمان، لهستان، پاریس، اتریش، سوئد و غیره بر پاگردیده است.  

از جمله نمایشگاه‌های متأخیر این هنرمند در سال ۲۰۱۵، می‌توان به نمایش دو مجموعه چیدمان به نام‌های «جهت‌گیری مجدد ۱ و ۲» (II & Reorientation I) اشاره کرد، که دربردارندۀ نگاهی مدرن به هنری سنتی هم‌چون قالی‌بافی هستند. در واقع اشیائی که در چیدمان‌های گوکچه‌ باء استفاده می‌شوند دارای وجهی جهانی‌اند، به طور نمونه استفاده از قالی که نمایندۀ قدرتمند هنر ایرانی و حتی ترکیه نیز در این زمینه از پشتوانۀ تاریخی محکمی برخوردار است، در چیدمان‌های او از قالب سنتی خود خارج می‌شوند و همچنان که از نام این دو مجموعه پیدا است، روایتگر تفکر مدرن و امروزی هنرمند می‌گردند. در واقع گوکچه باء، اشیائ معمول روزمره هم چون فرش را به شکلی غیر معمول به کار می‌برد و با توجه به زیبایی شناسی اشیاء، موجودیت جدیدی به آن‌ها می‌بخشد. 

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۲۰ فروردين ۹۶ ، ۱۲:۳۷
زهرا اردکانی

اقیانوس / محمدامین عدل خواه

تاریخ نشر : جمعه / ۵ آذر ۱۳۹۵

"اولین و مهمترین نکته در خصوص طراحی مدرن و بالاخص طراحی فرش مدرن که بسیار اهمیت دارد و باید به آن توجه شود ، شناخت و تسلط طراح بر اصول و سنت های موجود در این هنر است که دارای پشتوانه و قدمت چند صد ساله است و تا این شناخت و تجربه چندین ساله به وجود نیاید ورود به این حوزه و خلق اثری مدرن و جدید، کاری غیرحرفه ای ، بیهوده و غیر تاثیرگذار است.
من نیز با گذراندن کلیه ی دوره های پایه و آکادمیک طراحی سنتی فرش به صورت تجربی و دانشگاهی و همچنین کسب تجربه در کنار برند های با سابقه و اصیل فرش ایرانی نظیر "حسین ارمی" شروع به طراحی فرش مدرن نمودم که یکی از این طرح ها امسال در رقابت بین المللی فرش مدرن " carpetvista 2016 " از ایران در کنار طرح هایی از ۹۰ کشور  پذیرفته و به رأی گیری عمومی برای انتخاب بهترین اثر گذاشته شد.
از مجموعه طرح هایی که برای این رقابت ارسال کردم طرح "ocean" (تصویر شماره ۱) پذیرفته شده است. این طرح همانند سایر طرح های مدرنی که طراحی کرده ام در ابتدا بر روی کاغذ و با به کارگیری نقوش سنتی فرش اجرا شده است. برای ایجاد حس امواج دریا در این طرح که عنوان آن اقیانوس است از چروک کردن کاغذ استفاده کردم تا حتی الامکان از کامپیوتر و بافت های مصنوعی کمتر استفاده شود و حس طبیعی و زنده بودن بیشتری در مخاطب ایجاد شود. دلیل این نام گذاری و بافت در طرح به دلیل عمق بخشیدن و نشان دادن شفافیت و سیال بودن نقوش سنتی ایرانی و لطافت و نرمی این نقوش در عین جوش و خروش و پر پیچ و تاب بودن در قالی ایرانی است. در این طرح بر خلاف معمول طرح های فرش از حاشیه استفاده نشده است و نقوش به صورت ناتمام در زمینه طرح پخش شده اند و دلیل این امر نشان دادن وسعت و بی کرانگی این نقوش است که همانند اقیانوس رها و با عظمت اند و می توان بی نهایت طرح تازه از دل آن ها بیرون کشید و در همه جا گسترانید. "
این ها بخشی از صحبت های آقای محمدامین عدل خواه است در رابطه با اثری با عنوان اقیانوس؛ هنرمندی متولد تهران که طراحی را در نوجوانی بر حسب علاقه شخصی و به صورت خودجوش و بدون استاد از روی کتاب های موجود در بازار شروع کرده است. پس از آن با گذراندن دوره های آکادمیک در موسسات آموزشی و زیر نظر استادان به نام، علاقه و انگیزه اش را به رشته فرش تقویت نموده و در سال های اخیر نیز با تأسیس شرکت شخصی در زمینه ی طراحی و تولید صنایع دستی با برند " MaAN " فعالیت هنری خود را دنبال کرده است.

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۵ آذر ۹۵ ، ۲۳:۲۷
محدثه آهنی امینه

جایگاه فرش در آثار رُدولف استینگل / پالازو گراسی

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۲۰ اسفند ۱۳۹۴

نمایشگاهی در ۵۰۰۰ متر مربع که در آن طرح یک فرش شرقی تمام سطح دیوارها و کف را پوشانده است. نمایشگاه تک نگاره‌‌های رُدولف استینگل در نوع خود بزرگ‌ترین نمایشگاه در اروپا و اولین نمایشگاه انفرادی او در موزه تاریخی پالازو گراسی به حساب می‌آید. در اینجا فرش برای هنرمند به مثابه یک رسانه است که از طریق آن نقاشی‌ها با فضای معماری ارتباط می‌‌یابند. 

با توجه به علاقه این هنرمند ایتالیایی در بازتعریف معنای نقاشی و ادراک آن، فرش در هسته مرکزی نمایشگاه استینگل قرار گرفته است. به طوری‌که نصب طرح فرش‌های شرقی بر روی کف و دیوارها سبب از بین رفتن پیوستگی متداول فضای ارتباطی مابین مخاطب و آثار نقاشی شده است.

این نمایشگاه کم نظیر در ژانویه ۲۰۱۳ برگزار شد و در آن بالغ بر ۳۰ تابلو نقاشی در قطع‌های مختلف به نمایش درآمد. آثار این هنرمند ساکن نیویورک، با تکنیک رنگ روغن روی بوم و رنگ روغن بر روی کتان اجرا شده‌اند. مسئله‌ای که در این نمایشگاه به آن اهمیت بسیاری داده شده، نحوه ارائه نقاشی‌ها و محل نمایش آن‌ها است؛ به طوری‌که‌ میان نقاشی، فرش و معماری ارتباط ظریفی را ایجاد کرده و با الهام از این دو هنر به ظاهر بی ارتباط با حوزه نقاشی، درک تازه‌ای را نسبت به آثار ایجاد نموده است.

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۲۰ اسفند ۹۴ ، ۲۲:۵۷
زهرا اردکانی

تبلیغات شهر فرش / استدیو تارنگ

تاریخ نشر : چهارشنبه / ۱۲ اسفند ۱۳۹۴
مدتی است که بنر های تبلیغاتی شهر فرش در نقاط مختلف تهران جلب توجه می کنند. این اولین بار است که یک مرکز فروش فرش، دست به تبلیغات جذاب و گسترده می زند.

طراحی مجموعه ی تبلیغاتی شهر فرش توسط استدیو تارنگ به مدیریت هنری مهدی نقاش زاده انجام شده. ایده ی اصلی این مجموعه، فرش است که در ترکیب با تصاویر مختلف و با تکنیک فوتومونتاژ پیام تبلیغاتی را در شکل های گوناگون به بیننده منتقل می کند. برای مثال فرش هایی که با تصویر شمع ترکیب شده، در ایام محرم به عنوان نوعی تبلیغات مناسبتی ارائه شده است.
بیان(کانسپت) این مجموعه، معرفی این مرکز به عنوان قلب تپنده ی صنعت و هنر فرش است و نیز در تصاویر و پیام ها سعی بر آن شده که وجود این مرکز در کیلومتر پانزده جاده کرج به عنوان یک وجه تمایز مثبت و منحصر به فرد و نه یک نقطه ضعف معرفی شود.
استدیو تارنگ فعالیت حرفه ای خود را از سال هشتاد و هفت با مدیریت مهدی نقاش زاده و حجت دادرس در مشهد آغاز کرد و هم اکنون با دو دفتر در تهران و مشهد به فعالیت های حرفه ای خود در زمینه ی خدمات طراحی گرافیک و بسته بندی و تبلیغات می پردازد.

۱ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۱۲ اسفند ۹۴ ، ۰۲:۱۱
فاطمه سادات تهامی

فضای مذاکره / بابک گلکار

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۲۵ تیر ۱۳۹۴

تصور کنید اشکال سنتی قالیچه‌های عشایری قد بکشند و سر به فلک بگذارند، مسلماً آن وقت دیگر مفهوم پیشین خود را ندارند و باید تعبیر جدیدی از آن ها ارائه داد. بابک گلکار این تصور را به حیطه هنرهای تجسمی آورده و به آن عینیت بخشیده است. «مذاکره فضایی برای امکان هم زیستی» نام کامل این سری از آثار او است که با توجه به شباهت های معماری مدرن غرب و دستبافته های عشایری خاورمیانه، به ویژه ایران، شکل گرفته است. 

در این آثار با قالیچه هایی خوش رنگ و لعاب مواجهیم که در پایین قرار دارند و از دل طرح و نقش‌‌شان ساختمان‌های سفیدی قد کشیده اند. برج هایی که هر چه صعود می‌کنند از هویت شرقی‌شان کاسته و کم کم شبیه آسمان خراش های نیویورکی می شوند. دست بافته‌ شرقی و برج سفید، هرچند مجموعاً یک اثر را ساخته اند اما نتوانسته اند به هویتی مستقل برسند و فرش ایرانی در پایین و برج سفید در بالا، هر کدام مفهوم جداگانه‌ای را به ذهن مخاطب متبادر می‌کنند. 

هرچند می‌توان فرش را به معنای ریشه های برج در نظر گرفت. اما این پایین بودن بیشتر حس عقب ماندگی و ماندن در گذشته را دارد، گویی ما هنوز در خواب و خیال تمدن ۲۵۰۰ ساله‌مان اسیر مانده ایم و به جای ورود به دنیای جدید در گذشته‌ها سیر می‌کنیم، اما غرب با سود جستن از داشته‌های ما خودش را بالا و بالاتر کشیده است. 

موضوعات تحقیقاتی گلکار غالبا برگرفته از تجزیه و تحلیل شرایط فضای ارتباطی معاصر است، که بر اغلب انسان‌ها مسلط شده است. این هنرمند ایرانی متولد برکلی و بزرگ شده تهران است و هم اکنون نیز ساکن ونکوور کانادا می‌باشد. البته با این همه دوری، سال گذشته در تهران نمایشگاهی از چیدمان آثار او به نام «کارگل» در گالری آب انبار به نمایش در آمد و مورد توجه علاقه‌مندان قرار گرفت.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۲۵ تیر ۹۴ ، ۱۳:۰۴
زهرا اردکانی

اولین فرش سنگی جهان در میدان ایپک تبریز

تاریخ نشر : دوشنبه / ۸ دی ۱۳۹۳

تبریز به شهر اولین ها شهره است؛ پس بی جهت نیست که اولین فرش سنگی جهان نیز به نام تبریزی ها به ثبت رسیده. طرح این فرش سنگی متعلق به یکی از قدیمی ترین و نفیس ترین قالی های باغی ایران است که در قرن یازدهم هجری همزمان با حکومت شاه عباس صفوی در تبریز بافته شده. در این قالی، طراح نگاهی انتزاعی به باغ های ایرانی داشته و این ویژگی حتی در رنگ بندی غیرواقع گرایانه آن نیز مشهود است؛ اما این زاویه دید در عصر صفویه چندان معمول و رایج نبوده و همین امر از دیگر دلایل تمایز این قالی نفیس به شمار می آید.
هم اکنون یک چهارم از این قالی قدیمی در موزه فرش ایران نگهدای می شود و سه چهارم دیگر آن مفقود است. به همین علت طرح فرش سنگی اجرا شده در میدان ایپک (منصوری سابق) هم اقتباسی است از همان یک تکه موجود و طرح اصلی قالی به حساب نمی آید. این فرش سنگی زیبا در ابعاد ۴۲ متر در ۲۹ متر، با به کارگیری ۵۰۰ هزار قطعه ۵ سانتی متری و ۱۲ رنگ متنوع، در محور قدیم راه ابریشم ساخته شده و پیوندی ارزشمند میان هنرهای سنتی ایران با زندگی امروز برقرار کرده است.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۰۸ دی ۹۳ ، ۱۲:۴۰
زهرا اردکانی
زهرا کشاورز ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۴ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۱۲ خرداد ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود