نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط مرضیه اصلانی ؛ ۱۶ آذر ۱۳۹۶

مقاله‌ای که در این اختصار به مفهوم سبک از منظر آن پرداخته شده، مقالۀ «تدوین شکل و دشواری‌های معماری معاصر ایران» نوشتۀ دکتر منصور فلامکی است که در دومین شمارۀ نشریۀ هنرهای زیبا به انتشار درآمده. در این مقاله نویسنده از نارسایی و سردرگمی ناشی از جهالت معماری معاصر ایران سخن گفته و این معماری را نیازمند اندیشه دانسته است؛ اندیشه‌ای که بتوان با آن سنجیده‌تر به آفرینش معماری دست یافت.

زهرا اردکانی ؛ ۱۹ آذر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۱۶ آذر ۱۳۹۶
کلثوم پیامنی ؛ ۳۰ آبان ۱۳۹۶

۱۶ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «محیط زیست» ثبت شده است

برقع آبی / فابیان مویر

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۱۹ مرداد ۱۳۹۶

دنیای غرب همواره با حجاب به عنوان یکی از نمادهای بارز جهان اسلام مخالف بوده و هست. از این‌رو سال‌های متمادی است که بسیاری از کشورهای غربی با وضع قوانینی محدود کننده‌ به دنبال نمود کمتر حجاب در کشورهای متمدنشان هستند تا بدین صورت از رسوخ اعتقادات اسلامی به کشورهایشان جلوگیری کنند. در همین راستا در سال ۲۰۱۴، تونی ابوت نخست‌وزیر استرالیا، طی سخنرانی در پارلمان این کشور علیه پوشیدن پوشیه (برقع) در اماکن عمومی اظهار نظر کرد، و همین امر سبب شد تا فابیان مویر، عکاس استرالیایی، با آنچه که در نگاه او اسلام‌ستیزی و هراس از مهاجران بود، مقابله کند.

او با دوربین خود ۱۶۰۰ کیلومتر در استرالیا سفر کرد و از یک زن که برقع آبی (پوشش زنان افغانی) بر تن داشت در مقابل دیدنی‌ترین مناظر طبیعی استرالیا عکس گرفت. فابیان مویر با این کار به دنبال نشان دادن این نکته بود که برقع و محیط زیست استرالیا می‌توانند هر دو مکمل یک‌دیگر باشند. پس از آن مویر در بخش دوم پروژه خود، این بار زن برقع پوش را در فضاهای شهری قرار داد. تصویر اصلی این پروژه، نشانگر یک زن با برقع آبی بود که در یک فروشگاه مقابل بطری‌های شیر ایستاده است. به گفته مویر تضاد رنگ آبی لباس زن و رنگ سفید بطری‌های شیر، اشاره‌ای به تضاد و ناسازگاری فرهنگ‌های مختلف در جوامع امروزی است. 

گفتنی است مجموعه نخست فابیان مویر با موضوع حجاب زنان مهاجر «برقع آبی در کشور آفتاب سوخته» است و مجموعه دوم این پروژۀ عکاسی نیز «برقع مدنی» (شهری) نام دارد؛ در این آثار هنرمند سعی کرده تا حجاب را از منظری جدید به مخاطبان غربی خود نشان دهد، و تا حدی تصویر جعلی را که رسانه‌های غربی- صهیونیستی سال‌ها به عنوان زن مسلمان به مخاطبان خود ارائه داده‌اند را از بین ببرد.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۹ مرداد ۹۶ ، ۰۱:۰۲
زهرا اردکانی

پروژه جهانی هنر کوچ‌رو / قشم

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۳۰ دی ۱۳۹۵

پروژه جهانی هنر «کوچ‌رو» از کره جنوبی آغاز شد و امسال در ۱۵ آذر ماه هفتمین دورۀ این پروژه پس از کشورهای کره، هند و آفریقای جنوبی، در ایران و در روستای سلخ جزیره قشم آغاز به کار کرد، تا در این فرصت مغتنم ۱۱ هنرمند ایرانی در کنار ۹ هنرمند دیگر از کشورهای لیتوانی، کره، آلمان، فرانسه، سویس، هلند و اسلواکی به صورت فی البداهه و با ابزاری که طبیعت در اختیارشان می‌گذارد آثار هنری مطابقت با محیط خلق نمایند.

احمد نادعلیان هنرمند برجستۀ هنرهای محیطی کشورمان و چهره‌ای شناخته شده در سطح جهانی است، که در بیش از 40 کشور دنیا به خلق آثار محیطی پرداخته و از همین رو به عنوان دبیر پروژۀ جهانی «هنر کوچ‌رو» در سال ۲۰۱۶، مدیریت این برنامه را در کشورمان عهده‌دار بوده است. به گفتۀ نادعلیان نام «کوچ‌رو» به این سبب برای چنین رویدادی انتخاب شده که کوچ‌رو‌ها در طبیعت حرکت و سفر می‌کنند اما با ترک محیط آن را تخریب نمی‌نمایند.

آثار هنری خلق شده در هنر محیطی نیز عمدتاً متأثر از نیروهای طبیعی مثل باد، باران، صاعقه و... هستند، به طوری که حتی گاهی این آثار در مسیر احیا و باز آفرینی محیط‌های آسیب دیده قرار می‌گیرند. از این رو آثار هنر محیطی «کوچ‌رو» با هدف معرفی و شناخت فرهنگ بومی، در کنار زندگی معاصر و با پیام پایداری محیط و جلوگیری از تخریب، تحت تأثیر یک رویکرد زیست محیطی و با کمترین دخالت در محیط اجرا می شوند.

گفتنی است هفتمین دوره پروژه‌ی جهانی هنر «کوچ‌رو» در سال ۲۰۱۶، عصر روز یک‌شنبه ۲۸ آذر ماه طی مراسمی با حضور مسئولین و شرکت‌کنندگان داخلی و خارجی در موزه هنرهای معاصر تهران به کار خود پایان داد.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۳۰ دی ۹۵ ، ۱۲:۴۹
زهرا اردکانی

شهر تازه / شهرداری تهران

تاریخ نشر : چهارشنبه / ۲۲ دی ۱۳۹۵

تهران کم کم دارد به یک بحران تبدیل می‌شود؛ آلودگی‌هوا، آلودگی صوتی ناشی از ازدحام وسایل نقلیه، مصرف بی‌رویه انرژی‌، رفتارهای نادرست شهروندان در قبال طبیعت و هزاران مشکل زیست محیطی دیگر، تهران را با خطری جدی مواجه کرده است. از همین رو سازمان زیباسازی شهر تهران در تعامل با ستاد محیط زیست شهرداری تهران، اقدام به راه اندازی کمپین «شهر تازه» نموده است. 

هدف از ایجاد چنین کمپینی ترویج و تشویق شهروندان به حفاظت از منابع طبیعی و نوعی فرهنگ‌سازی برای آگاهی از مسائل مهم محیط زیستی است، و موضوعاتی هم‌چون هوای پاک، زمین پاک، انرژی پاک و تنوع زیست محیطی در قالب مجموعه‌ای از پوسترها در سطح شهر تهران نصب گردیده و در معرض دید عموم قرار گرفته است. 

هر چند رویکرد هنرمندان این مجموعه آثار را باید خلاقانه دانست، اما مسلماً همه آثار در ایده‌پردازی از کیفیت یکسانی برخوردار نیستند و برخی بیش از سایرین توجه مخاطب را به خود جلب می‌کنند. در این میان استفاده از متنی کوتاه به مثابه کلام با پیش زمینه‌ای به رنگ سبز، در کنار استفاده از تصاویری گرافیکی یا کاریکاتور‌ی به شکلی موجز و به دور از جزئی‌نگری، این امکان را به شهروندان می‌دهد تا به اقتضاء زمان کوتاهی که در اتوبان‌ها دارند، بتوانند به سرعت پیام نهفته در تصاویر را دریافت و با آن جمله کلیدی در ذهن خود ثبت نمایند. 

 استفاده از برخی عناصر بصری آشنا و خاطره‌انگیز هم‌چون برج آزادی، بادبادک، تنگ ماهی یا تصویری از یک نگارگری، در کنار رویکرد بعضی طراحان که گاه به جای عکس با استفاده از تکنیک‌هایی هم‌چون آبرنگ یا مداد رنگی به سراغ تصویرسازی‌هایی خیال‌انگیز رفته‌اند، برای شهروندان دغدغه‌مند تهرانی که مدام در ازدحام آدم‌ها و ماشین‌ها به سر می‌برند، غنیمتی است که می تواند ذهن مشوش آن‌ها را هر چند به اندازه یک نگاه، آرام سازد و آنان را به گذشته‌شان رجوع دهد، تا بیاندیشند که چه بود و چه شد!

۱ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۲ دی ۹۵ ، ۰۱:۲۶
زهرا اردکانی

طراحی تی شرت / دلفین گوژپشت

تاریخ نشر : دوشنبه / ۸ شهریور ۱۳۹۵

این روزها حفظ محیط‌ زیست دغدغه بسیاری شده؛ اما برای حفظ طبیعت هنوز به آگاهی افراد بیشتری نیاز است. روزی کشور چین برای حفظ گونه ی در حال انقراض خود یعنی پاندا دست به دامان هنر شد. راهی که چین در پیش گرفت(استفاده از شخصیت پاندا در پویانمایی‌ها، عروسک‌ها و تمامی محصولاتی که مردم با آن سرکار داشتند) در کنار تحقیقات علمی و حفاظتی، نه‌تنها منجر به حفظ این‌گونه ی حیوانی شد، بلکه به نمادی از کشور چین نیز بدل شد و این روزها کمتر کسی هست که پاندا را نشناسد.

 این روزها شاهد فعالیت انجمن "طرح سرزمین" در راستای حفظ گونه ی حیوانی دریایی به نام "دلفین گوژپشت" و معرفی آن به مردم هستیم. در این میان ارزش و اهمیتی که گروه تولید تی شرت سکوک به حوزه محیط‌ زیست می‌دهد، قابل‌توجه است. به گفته طراحان سکوک، یکی از رویکردهای این مجموعه، استفاده از تصویر حیوانات در حال انقراض بر روی تی‌شرت هاست. این گروه که طراحان آن فارغ‌التحصیل رشته‌ی طراحی صنعتی هستند، ابتدا ایده‌ی استفاده از تصاویر حیوانات در حال انقراض را با تصویر گوزن ایرانی روی تی‌شرت‌ شروع کردند. این ایده‌ منجر به همکاری این دو گروه باهم شد. حاصل این همکاری تی‌شرت‌هایی است که به تصویر و نام دلفین گوژپشت تولید و در حال فروش است.

طرح روی لباس فرم گرافیکی و ساده‌ای از این حیوان رو به انقراض است که با امتداد آن بر پشت لباس بر جذابیت آن افزوده‌شده. نکته‌ی مهم طرح، ساده‌سازی فرم کلی بدن دلفین درعین‌ طراحی واقعی(رئال) است. خطوط داخل بدن دلفین، نمادی از امواج دریا و همچنین تحرک و جست و خیز این حیوان است که کاملاً با موضوع هماهنگی دارد. تنها نکته‌ای که نیاز به دقت بیشتری دارد، استفاده از نوشتار در این طرح است، باوجود اینکه این نوشته باعث فهم بیشتر مخاطب از موضوع است، ولی به نظر می‌آید از طرح گرافیکی، بدن دلفین جدا افتاده است. رنگ تیره ی پارچه به جلوه بیشتر طرح کمک کرده. قاعدتاً با تنوع رنگ بیشتر این محصول، می‌توان بر جذابیت و افزایش استقبال مخاطبان به آن افزود

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۸ شهریور ۹۵ ، ۱۳:۴۵
مینا مختارزاده

مهمان نوازی ایرانی در مهمانخانۀ ایرانی

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۹ ارديبهشت ۱۳۹۵

ویژگی فضای خانۀ ایرانی بدون شک از روحیه و طبع زندگی ایرانی سرچشمه گرفته و در این میان، مهمانخانۀ ایرانی بیانگر همین طبع در پذیرایی از مهمان است. در این میان فضایی که از کیفیت لازم برای مهمان نوازی برخوردار بوده به اتاق پنج دری معروف است.

در این اتاق می توان اجزای گوناگونی را مشاهده کرد، اما آنچه که از همه مهم تر به نظر می رسد و وجه اشتراک آنهاست، همین پنچ در است که سبب نام گذاری آن نیز بوده است. پنج دری، چه در خانۀ اغنیاء با تزیینات پر طمطراقش و چه در خانۀ عامۀ مردم، با طاقچه های ساده اش، سخن از اهمیت ارتباط با فضای بیرون و اغلب حیاط خانه دارد. شاید به این طریق خانۀ ایرانی حضور طبیعت در خانه را به مهمانش پیش کش می کند و سعی در آوردن زیبایی آن به داخل خانه دارد. 

این درها در برخی از خانه ها به صورت پنج در مجزا و در برخی دیگر به صورت پنج پنجرۀ به هم پیوسته است که با ارسی پوشانده شده. پنجره های ارسی نیز مهمان نوازی را به حد اعلای خود رسانده اند. ارسی با رنگ زیبای شیشه ها و نقوش در هم  فرورفتۀ گره هایش جلوۀ زیباتری از نور و منظر بیرونی را به داخل می آورد و قابلیت تطبیق بهتر با شرایط محیطی را نیز فراهم می کند.

گاهی در مقابل اتاق پنج دری ایوان بزرگی قرار دارد و در برخی مناطق نیز یک ایوان بزرگ جایگزین اتاق شده است. این ایوان ها، هم محلی برای گذران اوقات ساکنان خانه است و هم پذیرایی از مهمان در آن صورت می گیرد که حد اعلای ارتباط با فضای باز را می توان در آنجا مشاهده کرد. 

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۹ ارديبهشت ۹۵ ، ۱۰:۳۴
مرضیه اصلانی

جنگل های هیرگانی/ عمادالدین انوشیروانی

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۵ فروردين ۱۳۹۵

هر خانه جایگزین درختی می‌شود، حیات درختان قطع می‌شود تا راه‌ها و خانه‌ها ساخته شوند و انسان نمی‌داند که قطع شدن حیات درختان یعنی پایان زندگی خود او.
خوشبختانه چند سالی است که هنرمندان کشورمان به‌طور خاص به مسائل زیست محیطی علاقه نشان داده اند و آثار هنری زیادی با این موضوع
خلق کرده‌اند. در جشنواره هنرهای تجسمی فجر نیز چند اثر هنری با این موضوع به چشم می‌خورد.
یکی از این آثار، مجموعه چیدمانی است که توسط عمادالدین انوشیروانی در اعتراض به قطع درختان جنگل ابر، خلق‌شده است. در این اثر هنرمند تعدادی تنه‌ی درخت را به نشانه‌ی درختان قطع‌شده کنار هم قرار داده است و روی هر کدام از آن‌ها، نقشه‌ی خانه‌ای کشیده شده است. خانه‌ای که احتمالاً جایگزین این درخت قطع‌شده می‌شود. در میان این تنه‌ها، متنی قرار داده‌شده است که وضعیت جنگل ابر را در چند سال گذشته بیان می‌کند. زمانی که بیننده این متن را می‌خواند با نگاهی دیگر و متفاوت از قبل به این اثر می‌نگرد و تازه عمق و دردناکی فاجعه‌ای که اتفاق افتاده است را درمی یابد.
این اثر و آثار دیگر در این حوزه قدم‌های کوچک و نوپا ولی تأثیرگذاری هستند که می‌توانند جامعه را بیدار کنند. درصورتی‌که این آثار از گالری‌ها بیرون آمده و در میان مردم اجرا شوند قطعاً تأثیری دوچندان خواهند داشت.

۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۰۵ فروردين ۹۵ ، ۱۰:۰۶
مینا مختارزاده

برای باران/ مریم محمدعلی پور

تاریخ نشر : سه شنبه / ۱۱ اسفند ۱۳۹۴

«برای باران» مرثیه‌ای است برای حیات، دست‌های نیازی است که برای خواهش باران گود شده‌است. اثر حجمی برای باران از مریم محمد‌علی‌پور از آثار برگزیده در هشتمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر است. هنرمند در این اثر به کمبود آب‌های زیرزمینی و ذخایر آبی در کره زمین می‌پردازد . محمد‌علی‌پور روی یک مکعب مستطیل سفید ۲۵ عدد سفال‌های کاسه مانند که کف مسطحی ندارند را در ردیف‌های منظم پنج‌تایی چیده است. شکل منظم مربع نماد زمین محسوب می شود وسفال‌ها بیانگر سفره‌های زیرزمینی آب هستند. سطح ناصاف کف سفال‌ها موجب شده تا این ظرف‌های مخروطی هرکدام از یک طرف روی صفحه قرار بگیرند و نظم خشک فضای مربعی دقیق چیده شده را به هم بریزند همان‌طور که کمبود منابع آب می‌تواند نظام حیات را در کره خاکی به هم بریزد. از سویی حالت قرارگیری این کاسه‌های سفالی، طلب و خواهش و حسی از پریشانی را به مخاطب القا می‌کند. هنرمند از یک هنر سنتی برای معظل کمبود آب مسئله ودغدغه روز، بهره برده است. او داخل برخی سفال‌ها را با تکنیک لعاب پوشانده است. رنگ آبی درخشان لعاب ها یادآور آب است و همچون نگین با ارزشی روی رنگ خاکی سفال جلوه می‌کند. آب این گوهر حیات که این روزها با هشدار جدی کمبود آن مواجه هستیم به عنوان یکی از مسائل مهم روز و آینده بشر دستمایه خلق آثار هنری زیادی شده است از جمله تعدادی که دراین نمایشگاه نیز به نمایش درآمده است. و این موجب خرسندی است که نگاه حساس و دغدغه‌مند هنرمندان جوان به این قبیل معظلات زیست محیطی به شکل جدی در آثارشان بروزیافته و در چندین اثر برگزیده در نمایشگاه به شکل‌های مختلف ارائه شده است.

۲ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۱ اسفند ۹۴ ، ۱۰:۰۰
کلثوم پیامنی
کلثوم پیامنی ؛ ۱۹ آبان ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود