نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط زهرا اردکانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶

 ۱۸ مرداد ماه سال ۱۳۹۶، روزی بود که بار دیگر همۀ ایرانیان فارغ از تفاوت‌هایشان شانه به شانۀ یکدیگر، در برابر دشمن خارجی متحد و یک‌پارچه ایستادند. در این روز بزرگ جوانی بیست و پنج‌ساله به دست ناپاک مسلمان نماهای داعش به قربانگاه فرستاده شد تا سرش را در راه باورها و اعتقاداتش فدا نماید. 

شهید محسن حججی، متولد ۱۳۷۱ در شهر نجف آباد اصفهان بود که در  مرداد ماه امسال طی عملیاتی در منطقه مرزی بین سوریه و عراق توسط نیروهای تروریستی داعش به اسارت درآمد. وی دهمین عضو از لشکر زرهی ۸ نجف اشرف بود که پس از دو روز نیروهای داعش با انتشار فیلمی سنگدلانه، خبر کشته شدن وی را اعلام نمودند.

خبر شهادت محسن حججی بازتاب وسیعی در ایران داشت و شخصیت‌های مختلف اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و هنری به این واقعۀ دردناک واکنش نشان دادند و خود را در غم این غیور مرد ایرانی شریک دانستند. در این میان نهضت مردمی پوستر انقلاب نیز، صد و بیست و هشتمین مجموعه پوستر خود را با عنوان «سری به نیزه» منتشر نمود. این مجموعه شامل ۲۹ پوستر از ۲۶ طراح مختلف از سراسر کشور است که با موضوعیت شهادت مظلومانۀ شهید حججی شکل گرفته است. 

در این آثار هر هنرمند سعی نموده تا از جهتی خاص به موضوع شهادت این جوان انقلابی بپردازد، به‌طوری‌که در برخی از پوسترها مستقیماً از تصویر محسن حججی استفاده شده، و یا در بعضی دیگر از آثار به طور غیر مستقیم به مسئلۀ سر بریدۀ او اشاره گردیده است. هم چنین تعدادی از آثار نیز با بهره‌گیری از تایپوگرافی نام او شکل گرفته‌اند، با این حال نکتۀ محسوس در غالب این پوسترها مرتبط ساختن این حادثه با واقعۀ عظیم کربلا است.

زهرا کشاورز ؛ ۲۷ مهر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶
نرگس کیان مهر ؛ ۲۴ شهریور ۱۳۹۶

۶ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «تئاتر» ثبت شده است

نمایشگاه «مشهد دوست داشتنی»

تاریخ نشر : يكشنبه / ۳ ارديبهشت ۱۳۹۶

شهرداری مشهد در سال ۹۵ به مناسبت دهۀ فجر انقلاب اسلامی، در اقدامی بی‌سابقه نمایشگاهی را با عنوان «مشهد دوست داشتنی» در فضایی به وسعت بیش از 8 هزار متر مربع برپا نمود؛ که با توجه به استقبال گستردۀ مردم، این نمایشگاه تا نوروز ۹۶ نیز ادامه یافت و میزبان خیل عظیمی از مسافران و زائران گردید.

نمایشگاه «مشهد دوست داشتنی» را می توان به دو بخش تقسیم کرد. بخش نخست که به هویت تاریخی مشهد، از زمان ورود امام رضا (ع) تا دورۀ مشروطه و انقلاب اسلامی پرداخته، و در این میان بازسازی میدان شهدا، زورخانه، مسجد گوهرشاد، ساواک، ژاندارمری، تماشاخانه و بازار قدیم که شامل چایخانه، بقالی، عکاس‌خانه و کتاب‌فروشی می‌شود، محیطی جذاب و تماشایی را برای بازدیدکنندگان فراهم آورده است. 

بخش دوم نیز مربوط به دستاوردهای مناطق مختلف شهرداری است، که به ترتیب مناطق یک تا 13 به موضوعات، سلامت، کارآفرینی و کتاب‌خوانی، ازدواج آسان، پشتیبانی جنگ، مدافعین حرم، فعالیت داوطلبانه و جهادی، جهاد خدمت به زائران، انقلاب اسلامی، وقف و خیریه، جوان انقلابی دیروز و امروز، فرهنگ شهروندی، سبک زندگی و رزق حلال و اسلامی پرداخته‌‌اند. 

یکی از ویژگی‌های این شهرک تاریخی، بازسازی صحنه‌های ترور شهید کامیاب و شهید هاشمی نژاد، سخنرانی‌های رهبر انقلاب در روزهای منتهی به انقلاب، دادگاه محاکمه شهید هاشمی نژاد و تظاهرات انقلابیون است، که توسط بیش از ۲۵۰ نفر از هنرمندان تئاتر مشهد اجرا گشته و همین امر بر جذابیت‌های این نمایشگاه افزوده است. 

گفتنی است نمایشگاه «مشهد دوست داشتنی» واقع در محل مجتمع فرهنگی کوثر، به سبب اقبال عمومی مردم تا نیمه اردیبهشت ماه امسال تمدید گردیده است.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۰۳ ارديبهشت ۹۶ ، ۱۴:۱۳
زهرا اردکانی

پرتره‌نگاری / هیوا پاشایی

تاریخ نشر : دوشنبه / ۴ بهمن ۱۳۹۵

هیوا پاشایی هنرمند فعال عرصه تجسمی مدتی قبل در فرهنگسرای نیاوران چهره (پرتره) ۱۵ تن از مشاهیر موسیقی ایران همچون شهرام ناظری، لوریس چکناواریان، جلال ذوالفنون، محمدرضا لطفی، حسین علیزاده، کیهان کلهر و... را که به شیوه ای ابداعی در قالب هنر «تکستایل آرت» با روبان های رنگی خلق شده بود، به نمایش گذاشت.

اکنون این هنرمند در تجربه‌ای دیگر به سراغ چهره‌های آشنای سینما و تئاتر ایران رفته، تا به گفته‌ی خودش چهره کسانی که به زندگی ما گرما بخشیده‌اند را با شیوه‌‌ای جدید به تصویر بکشد. پاشایی درکنار یک تیم شورایی و با حضور تعداد زیادی از هنرمندان، پس از برگزاری یک ورک شاپ آموزشی با استفاده از دانه‌های تسبیح و مهره‌های رنگی آثاری را در ابعاد ۵۰×۳۵ سانتی متر تا ۱.۵×۱ متر از چهره‌ی مشاهیر سینما و تئاتر خلق کرد.

آنچه که به گفته‌ی پاشایی ویژگی این آثار به حساب می‌آید، استفاده از عناصر ایرانی درقالبی مدرن است؛ ویژگی‌ای که در پرتره‌نگاری ۱۵ تن از مشاهیر موسیقی ایران نیز به جهت الهام از بافت و گره قالی ایرانی مشهود بود. این‌بار هرچند مهره‌های تسبیح نمی‌توانند به اندازه‌ی تجربه گذشته پاشایی حس ایرانی بودن را القا کنند، اما به جهت وجه نمادین‌شان به نوعی بیانگر عرصه پاک و ملکوتی هنر هستند و جایگاه رفیع هنر و اهل هنر را در طول تاریخ ایران یادآور می‌شوند.

نمایشگاه «پرتره‌نگاری مشاهیر سینما و تئاتر ایران» پنج‌شنبه ۲۷ آبان ماه در گالری آریانا به کار خود پایان داد، اما هیوا پاشایی و حسن مطهری به عنوان مدیر هنری و مدیر روابط عمومی این نمایشگاه قصد دارند تا در ادامه ساخت پرتره‌های مشاهیر ایران، به سراغ شخصیت‌های ورزشی نیز بروند، از همین رو به زودی فراخوانی به منظور شرکت علاقمندان در ساخت پرتره‌های ورزشی ایران منتشر خواهد شد.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۰۴ بهمن ۹۵ ، ۲۳:۴۲
زهرا اردکانی

«اگر آخرین تئاتری را که دیده‌ایم یک بار دیگر در ذهن مرور کنیم، به تناسب نوع اثر و شکل اجرایی‌اش می‌توان ارتباطش را - البته با شدت و ضعف‌هایی- با ادبیات، معماری، نقاشی، موسیقی، گرافیک، عکاسی و حتی سینما بررسی و از نو تحلیل کرد. در واقع یک اجرای نمایشی به خصوص در شکل معاصرش، نیازمند تلفیقی دقیق، ماهرانه و تا حدودی مینیمال از تمام هنرها است.

هنر تئاتر اساساً هنری دیدنی است، و حس بینایی پرکاربردترین ابزار مخاطب به شمار می‌آید. در این هنر، هنرمند فارغ از آن‌چه که به شکل کلام بر زبان بازیگران جاری می‌شود، با به کارگیری بیان بصری و دیداری می کوشد به ایجاد چالش‌های ‌مرتبط با مفهوم نمایش‌نامه بپردازد. این‌جا است که شناخت سواد بصری برای هنرمند تئاتر امری ضروری جلوه می‌کند. 

کتاب حاضر با مروری بر اصول هنرهای تجسمی آغاز می‌شود و می‌کوشد بیش از ورود به بحث اصلی –جایگاه سواد بصری در اجرای تئاتر- شرحی دقیق و علمی از اصلی‌ترین عناصر بصری هم‌چون نقطه‌، خط، سطح، حجم، بافت و ریتم و هم‌چنین کیفیت‌های بصری هم‌چون تعادل، تناساب و فضا را به دست دهد. هنگامی که به نیمه بعدی کتاب وارد می‌شویم، هر یک از موارد فوق در صحنه‌ی تئاتر بررسی می‌شوند»

بخشی از مقدمه کتاب «سواد بصری در طراحی صحنه تئاتر» نوشته مهگان فرهنگ و سعید ذوالنوریان که در سال ۱۳۹۳ توسط انتشارات کتاب آبان چاپ و منتشر گردیده است.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۲ دی ۹۵ ، ۰۱:۲۴
زهرا اردکانی

زیبایی‌شناسی بصری / لوسی می‌یر

تاریخ نشر : شنبه / ۱۶ مرداد ۱۳۹۵

«این کتاب برای افراد پژوهشگری تدوین شده که اعتقاد به اهمیت روزافزون هنر و دیزاین در زندگی روزمره دارند؛ اما نیازمند آشنایی مختصر و جامع با این مقوله هستند.

کتاب زیبایی شناسی بصری می‌کوشد، بین شیوه‌ی رسمیِ آموزشِ درکِ هنر، که اساساً تاریخی است و شیوه‌ی جدید در نظریه دیزاین که اساساً بصری است، پلی ایجاد نماید. کتابی با مطالبی ملموس و گفتاری واضح که جنبش‌های هنر‌های بصری را با حوزه‌های دیگر هنر، از جمله تئاتر و موسیقی ارتباط می‌دهد و با زبانی ساده به بیان مفاهیم روان‌شناختی و فلسفی می‌پردازد.

کتاب حاضر تحلیلی منطقی از جنبش هنر و دیزاین را ارائه می‌دهد و اصول زیربنایی آن‌ها را آشکار می‌سازد. اجزای ترکیبی را مشخص می‌کند و معلوم می‌دارد که چگونه در شیوه و بیان هنر و دیزاین به کار گرفته می‌شوند.»

گزیده‌ای از کتاب «زیبایی شناسی بصری»، تألیف لوسیو مه‌یر، مترجم عربعلی شروه. این کتاب نخستین بار در سال ۱۳۹۲ توسط نشر شباهنگ به بازار کتاب ایران عرضه گردید.

۱ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۱۶ مرداد ۹۵ ، ۱۷:۳۲
زهرا اردکانی

پوستر تئاتر فجر / عباس محبوب

تاریخ نشر : شنبه / ۱۷ بهمن ۱۳۹۴
آثار منتخب بخش مسابقه‌ی پوستر سی‌وچهارمین جشنواره‌ی تئاتر فجر که پیش‌تر توسط هیئت‌داوران این دوره، متشکل از: رنه وانر (سوییس)، قباد شیوا، کامبیز درم‌بخش، کاری پیپو (فنلاند)، گیته کت (دانمارک)، الکساندر فالدین (روسیه)، ساعد مشکی، فلیکس اشتودینکا (سوییس)، پارسوا باشی، امیر اسمی، محسن ولیحی، امیرعلی قاسمی و مهدی پاکدل انتخاب شده‌اند، در قالب نمایش‌گاهی با عنوان "تماشا" روز چهارشنبه سی ام دی ماه در عمارت مسعودیه برگزار شد.
مراسم رونمایی از پوستر سی و چهارمین جشنواره ی تئاتر فجر هم در روز پانزدهم دی ماه و هم زمان با سمینار پژوهشی دوروزه ی جشنواره برگزار شد.
به گفته ی سعید اسدی، دبیر جشنواره، درونمایه ی این دوره از جشنواره، نگاهی به وضعیت درونی و مسائل صنفی و دولتی گروه های تئاتری بوده است.
پوستر این دوره ی بخش تئاتر توسط عباس محبوب طراحی و در آن به بنای تئاتر شهر به عنوان مرکز هنر تئاتر تاکید شده است. زاویه ی دیدی که در این پوستر به کار رفته (نمای بالا) و محدود کردن رنگ های مورد استفاده به یک رنگ غالب و استفاده از نور و سایه در تصویر، این تاکید را پررنگ تر کرده است. طرح سه بعدی و خلاصه شده ی بنای تئاتر شهر نیز به گونه ای است که هم مخاطب را متوجه بنای ساختمان می کند و هم از جزئیات پرهیز کرده است. مردمی که در اطراف ساختمان با نظم خاصی پراکنده شده اند نیز نشان دهنده ی تمرکز تصویر بر روی مرکز هنر تئاتر است. ترکیب بندی پوستر و جای قرار گرفتن نوشته ها در تصویر نیز به گونه ای است که بعد از گردش نگاه مخاطب در تصویر تمرکز نهایی نگاه را روی ساختمان تئاتر شهر قرار می دهد، می توان گفت نوعی تضاد بین دایره ی خلوت بنا و نقاط دیگر تصویر که شلوغ تر است باعث این تمرکز شده است.شاید بتوان گفت طراحی پوستر سی و چهارمین جشنواره ی تئاتر فجر با دوره های قبلی تفاوت هایی در نوع نگرش طراح به موضوع و درونمایه ی جشنواره دارد.
۰ نظر موافقین ۱ مخالفین ۰ ۱۷ بهمن ۹۴ ، ۰۷:۴۱
فاطمه سادات تهامی

طراحی فضا و صحنه / تئاتر فصل شیدایی

تاریخ نشر : يكشنبه / ۱۱ مرداد ۱۳۹۴

تئاتر جنبه‌های مختلفی دارد که در این میان طراحی صحنه معقوله‌ایست پیچیده و مؤثر که همواره مُلهم از داستان و حس و حال آن است. تئاتر فصل شیدایی، چند سالیست تحت نام‌های مختلف با محوریت پرداختن به داستان خلقت انسان تا انتظار ظهور، در سطح کشور اجرا می‌شود. روایتی که همچون تکه‌های پازل در کنار هم چیده می‌شوند تا حقیقت را به تصویر کشند. برش‌هایی از تاریخ همچون رسالت نوح نبی، قیام امام حسین(ع)، دفاع مقدس و... . از این رو عوامل مختلفی باید دست در دست هم دهند تا روایتی چُنین عظیم به روی صحنه رود. از جمله موارد مهم در این نمایش که با داستان همراه شده وسعت صحنه و نوع اجرای آن است. فضایی عظیم از تپه‌های خاکی و مرتفع که تماشاگران را در برمی‌گیرد. به طور متوسط تعداد تماشاگران در هر اجرا 2000 نفر است که این افراد در قسمت میانی نشسته و صحنه اجرا در اطراف و بالاتر از آنها قرار دارد. طراحی هوشمندانه‌ای که علاوه بر رفع مشکل دید این تعداد تماشاگر، آنها را در موقعیتی قرار می‌دهد که خود را کوچک می‌پندارند و گویی جزئی از داستان هستند.

۱ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۱ مرداد ۹۴ ، ۱۱:۵۵
زهرا کشاورز
زهرا کشاورز ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۴ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۱۲ خرداد ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود