نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط زهرا اردکانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶

 ۱۸ مرداد ماه سال ۱۳۹۶، روزی بود که بار دیگر همۀ ایرانیان فارغ از تفاوت‌هایشان شانه به شانۀ یکدیگر، در برابر دشمن خارجی متحد و یک‌پارچه ایستادند. در این روز بزرگ جوانی بیست و پنج‌ساله به دست ناپاک مسلمان نماهای داعش به قربانگاه فرستاده شد تا سرش را در راه باورها و اعتقاداتش فدا نماید. 

شهید محسن حججی، متولد ۱۳۷۱ در شهر نجف آباد اصفهان بود که در  مرداد ماه امسال طی عملیاتی در منطقه مرزی بین سوریه و عراق توسط نیروهای تروریستی داعش به اسارت درآمد. وی دهمین عضو از لشکر زرهی ۸ نجف اشرف بود که پس از دو روز نیروهای داعش با انتشار فیلمی سنگدلانه، خبر کشته شدن وی را اعلام نمودند.

خبر شهادت محسن حججی بازتاب وسیعی در ایران داشت و شخصیت‌های مختلف اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و هنری به این واقعۀ دردناک واکنش نشان دادند و خود را در غم این غیور مرد ایرانی شریک دانستند. در این میان نهضت مردمی پوستر انقلاب نیز، صد و بیست و هشتمین مجموعه پوستر خود را با عنوان «سری به نیزه» منتشر نمود. این مجموعه شامل ۲۹ پوستر از ۲۶ طراح مختلف از سراسر کشور است که با موضوعیت شهادت مظلومانۀ شهید حججی شکل گرفته است. 

در این آثار هر هنرمند سعی نموده تا از جهتی خاص به موضوع شهادت این جوان انقلابی بپردازد، به‌طوری‌که در برخی از پوسترها مستقیماً از تصویر محسن حججی استفاده شده، و یا در بعضی دیگر از آثار به طور غیر مستقیم به مسئلۀ سر بریدۀ او اشاره گردیده است. هم چنین تعدادی از آثار نیز با بهره‌گیری از تایپوگرافی نام او شکل گرفته‌اند، با این حال نکتۀ محسوس در غالب این پوسترها مرتبط ساختن این حادثه با واقعۀ عظیم کربلا است.

زهرا کشاورز ؛ ۲۷ مهر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶
نرگس کیان مهر ؛ ۲۴ شهریور ۱۳۹۶

نگاهی به کارتون باب اسفنجی شلوار مکعبی

تاریخ نشر : چهارشنبه / ۱۲ آذر ۱۳۹۳

باب اسفنجی شلوار مکعبی، یک سریال انیمیشنی تلویزیون آمریکا است که توسط یک زیست شناس دریایی و انیماتور، استفان هیلنبرگ خلق شده است. سری وقایع داستانی باب اسفنجی شلوار مکعبی، درباره ماجراها و تلاش های شخصیت اصلی (باب اسفنجی) و انواع دوستانش، در شهری زیرآبی است. محبوبیت این سریال به طوری بود که در حق رای رسانه ها، بالاترین رتبه برنامه های نمایشی را برای همیشه در شبکه نیکلودئون به دست آورد و بیشترین توزیع را در شبکه های ام تی وی داشت. نیکلودئون حدود 8 میلیارد دلار از حق رای رسانه ها عایدی کسب کرد.

اما پای باب چطور به زندگی ما باز شد؟

قضیه به اواسط دهه 1980 برمی گردد. آن زمان هیلنبرگ به عنوان زیست شناس دریایی، به آموزش مشغول بود. اما با توجه به علاقه ای که از کودکی به هنرداشت، یک کتاب کمیک آموزشی نوشت به نام «جزر منطقه». شخصیت های اصلی این کتاب، موجودات دریایی بودند که طراحی شبیه به انسان ها داشتند. اما کار به همین جا ختم نشد. استفان رویاهای بزرگتری در سر داشت. او می خواست سریالی کارتونی بسازد. سریالی پربیننده و جذاب، که  در برابر کارتون های سریالی تاریخ تلویزیون آمریکا قدعلم کند! پس تصمیم گرفت بروی یک شخصیت محوری، متمرکز شود.

از همین جا مستقیم به سراغ باب اسفنجی میرویم. هرچند در نسخه کتاب کمیک آموزشی، نام  پسر اسفنجی را داشت، اما با پرداخت های استفان هیلنبرگ، نام باب اسفنجی و نام خانوادگی شلوار مکعبی را به خود اختصاص داد، یک اسم طولانی و خاص برای یک شروع خوب و دنباله دار.

اما باب چطور راه صد ساله را این قدر زود طی کرد؟

به زعم گفته های آقای تام کِنی، صداپیشه نقش باب اسفنجی" باب دقیقا نه یک بزرگسال است و نه یک کودک، مثل استن لورل یا جری لوییس!"  همین جمله ساده سرنخ را به دستمان میدهد! 

آقای هیلنبرگ با پرداختی دقیق، درست به هدف زد. با اینکه باب اسفنجی محبوب دل همه بچه هاست، اما گروه هدفش را باید بچه های دوره ابتدایی دانست، از 9 سال تا 12 یا 13 سال. چرا؟

چون بچه ها در این سن، اغلب کارهای بچه گانه می کنند اما بعضی اوقات هم شبیه یک انسان بالغ رفتارهایی از ایشان سر میزند که همه را متحیر می سازد، درست شبیه باب اسفنجی و دوست صمیمی اش پاتریک ستاره دریایی! 

به نظر شما باب چرا این قدر محبوب دل بچه هاست؟

هرچند او و دوستانش به خصوص پاتریک ستاره دریایی، موجودات بامزه ای هستند. اما این کافی نیست! 

نکته اصلی وجود یک داستان منسجم و قصه گو است. بچه ها بیشتر از هرچیزی عاشق شنیدن قصه های جدید هستند. این کارتون آنقدر قصه دارد که در طول 9 فصل، از سال 1999 تا همین حالا، توانسته بچه ها را همراه خود نگه دارد. در ایران اما تازه حدود صد و چند قسمت از آن پخش شده که همچنان ادامه دارد. 

نکته بعد، فضای بکری است که قصه ها در آن شناورند. این فضا هم به چشم بچه ها تازگی دارد و هم به خلق داستان های دست نخورده و جدید کمک می کند.

از فضا که خارج شویم به طراحی شخصیت ها میرسیم. شخصیت هایی شناسنامه دار و قدرتمند که طراحان در ترسیم آن ها قواعد کلاسیک زیبایی ظاهری را زیر پا گذاشته و شخصیت هایی عجیب، اما دوست داشتنی را خلق کرده اند. 

خلاصه در محبوبیت باب اسفنجی، همین بس که تهیه کنندگان به سراغ ساخت نسخه  سه بعدی آن رفته اند. اما  نباید این محبوبیت جهانی را خیلی به فال نیک گرفت، چرا که یک محصول خارجی هر قدر هم که خوب و در حد جهانی باشد، باز هم بیشترین کارآیی را برای فرهنگ خودش دارد و استفاده از این محصول در سایر کشورها می تواند جنبه های منفی نیز داشته باشد. به خصوص در زمینه فرهنگ! زیرا گاهی ارزش های یک محصول در قیاس با فرهنگی دیگر می توانند نوعی ضد ارزش به حساب آیند. پس دقت کنیم و همین باب اسفنجی شاد و کودکانه را هم ساده نگیریم؛ فرهنگ آمریکایی باب اسفنجی را با سانسور، یا تالیف و ترجمه متفاوت نمی‌‌توان حذف و یا تعدیل کرد.

درباره نویسنده
من "زهرا اردکانی" یکی از نویسندگان سایت خط هستم

نظرات  (۱)

۳۱ فروردين ۹۴ ، ۰۰:۲۹ یک شاید معلم
نقد خوبی بود...خصوصا پاراگراف آخر...
و جمله آخر!
پاسخ:
از دقت نظر شما سپاسگزاریم

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی
زهرا کشاورز ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۴ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۱۲ خرداد ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود