نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط زهرا اردکانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶

 ۱۸ مرداد ماه سال ۱۳۹۶، روزی بود که بار دیگر همۀ ایرانیان فارغ از تفاوت‌هایشان شانه به شانۀ یکدیگر، در برابر دشمن خارجی متحد و یک‌پارچه ایستادند. در این روز بزرگ جوانی بیست و پنج‌ساله به دست ناپاک مسلمان نماهای داعش به قربانگاه فرستاده شد تا سرش را در راه باورها و اعتقاداتش فدا نماید. 

شهید محسن حججی، متولد ۱۳۷۱ در شهر نجف آباد اصفهان بود که در  مرداد ماه امسال طی عملیاتی در منطقه مرزی بین سوریه و عراق توسط نیروهای تروریستی داعش به اسارت درآمد. وی دهمین عضو از لشکر زرهی ۸ نجف اشرف بود که پس از دو روز نیروهای داعش با انتشار فیلمی سنگدلانه، خبر کشته شدن وی را اعلام نمودند.

خبر شهادت محسن حججی بازتاب وسیعی در ایران داشت و شخصیت‌های مختلف اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و هنری به این واقعۀ دردناک واکنش نشان دادند و خود را در غم این غیور مرد ایرانی شریک دانستند. در این میان نهضت مردمی پوستر انقلاب نیز، صد و بیست و هشتمین مجموعه پوستر خود را با عنوان «سری به نیزه» منتشر نمود. این مجموعه شامل ۲۹ پوستر از ۲۶ طراح مختلف از سراسر کشور است که با موضوعیت شهادت مظلومانۀ شهید حججی شکل گرفته است. 

در این آثار هر هنرمند سعی نموده تا از جهتی خاص به موضوع شهادت این جوان انقلابی بپردازد، به‌طوری‌که در برخی از پوسترها مستقیماً از تصویر محسن حججی استفاده شده، و یا در بعضی دیگر از آثار به طور غیر مستقیم به مسئلۀ سر بریدۀ او اشاره گردیده است. هم چنین تعدادی از آثار نیز با بهره‌گیری از تایپوگرافی نام او شکل گرفته‌اند، با این حال نکتۀ محسوس در غالب این پوسترها مرتبط ساختن این حادثه با واقعۀ عظیم کربلا است.

زهرا کشاورز ؛ ۲۷ مهر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶
نرگس کیان مهر ؛ ۲۴ شهریور ۱۳۹۶

نقش ها در ظروف سفالی/ موزه ملی ایران

تاریخ نشر : شنبه / ۹ مرداد ۱۳۹۵

آثار تاریخی تمدن‌های بزرگ در دوره‌های مختلف همواره منبع الهام هنرمندان بوده است. یکی از قسمت‌های بزرگ آثار هنری ایران اشیا سفالی است که در دوره‌های مختلف از فرازوفرودهای جامعه تأثیر گرفته است. جدای از ویژگی‌های فنی، بحث بر روی فرم‌ها و اشکال به‌کاررفته برای تزیین این اشیا بسیار گسترده است. موزه‌ی ملی ایران، گنجینه‌ی بزرگ از این اشیا تاریخی است. در سالن دوران اسلام تنوع زیادی از آثار سفالی به چشم می‌خورد که کاربردهای متنوعی داشته‌اند. تعداد زیادی از این اشیاء، برای کاربردهای روزمره بوده‌اند و تعدادی نیز جنبه‌ی آیینی و رمزی داشته‌اند. هنرمند سفالگر در هر دوره‌ای با توجه به نوع کاربرد، طبقه‌ی اجتماعی سفارش‌دهنده و نیز علایق خود، طرح و نقشی زیبا بر روی این اشیا و ظروف ایجاد کرده است. شاید برای هنرمند امروز جالب باشد که چطور این هنرمندان با این گستردگی و تنوع و نیز ظرافتی خیره‌کننده این آثار را می‌آفریده‌اند. بسیاری از این ظروف به نوشته‌هایی مزین شده‌اند که یا آیات و روایت‌های اسلامی بوده است و یا اشعار شاعران بزرگ زمان خود که عمدتاً دارای مضامینی چون بخشندگی خداوند و روزی‌رسان بودن او و آرزوی خیروبرکت برای دارنده ظرف بوده است.

نقوش گیاهی در هم و تصویر حیوانات مختلف و موجودات اساطیری، ازجمله دیگر نقوش این ظروف است که نشان از وسعت الهام گیری هنرمندان دوران اسلامی از دوره‌های پیش از خود و نیز فرهنگ‌های هم‌جوار بوده است. در صدر اسلام کمتر این‌گونه فرم‌ها به چشم می‌خورد و ظروف سفالی ساده‌تر و عمدتاً با خط کوفی تزیین می‌شده‌اند. در قرون متأخرتر، تصویر مجالس بزم و رزم، صورت‌ها و نقوش هندسی و اسلیمی از دیگر فرم‌هایی است که به‌صورت نقاشی زیر لعاب، نقش برجسته و یا با تکنیک‌های دیگر اجرا می‌شده است. ولی چیزی که توجه بیننده را به بعضی از این ظروف جلب می‌کند، استفاده از فرم‌های انتزاعی است که نمونه‌های آن کمتر به چشم‌خورده است. این فرم‌ها که گاهی به شکل تکرارشونده در کل ظرف و گاهی تنها به‌صورت حاشیه در لبه ظروف یا وسط آن نقش شده‌اند، چهره‌ای متفاوت از هنرمندان دوران اسلامی به تصویر می‌کشد.

بسیاری از این نقوش و فرم‌ها، آن‌قدر نو و تازه به نظر می‌رسند که انسان به‌سختی باور می‌کند این اشیا مربوط به قرن‌ها پیش هستند و در دورانی خلق‌شده‌اند که ارتباطات گسترده‌ی امروزی وجود نداشته است؛ و این خود نکته ایست که اگر موردتوجه هنرمندان معاصر کشورمان قرار گیرد، می‌تواند منجر به خلق آثاری شود که نه‌تنها در ایران بلکه در جهان نیز منحصربه‌فرد باشد.

درباره نویسنده
من "مینا مختارزاده" یکی از نویسندگان سایت خط هستم

نظرات  (۱)

۱۰ مرداد ۹۵ ، ۱۳:۵۵ فرزین خاکی
متن اول پست رو درست کنید. دو بار کپی شده

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی
زهرا کشاورز ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۴ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۱۲ خرداد ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود