نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط کلثوم پیامنی ؛ ۲۱ بهمن ۱۳۹۶

دهمین جشنواره بین المللی هنرهای تجسمی فجر همزمان در تهران و پانزده استان دیگر در حال برگزاری است.  همچون سال گذشته برگزاری نمایشگاه با نظم بیشتر و ساماندهی بهتری نسبت به سالهای گذشته بوده است.
 جشنواره امسال همچون سال گذشته با دوره های قبل تفاوت‌هایی داشت که مهمترین آن عدم موضوعیت  یکپارچه آثار و دسته‌بندی تخصصی رشته‌های هنری و اختصاص جوایز به برگزیدگان هر رشته بطور جداگانه است. ستاد برگزاری بر این باور است که هنرمندان روح لطیف، وجدان بیدار بشری و چشم های نگران چالش های عصر خویشند. از این رو دغدغه ها و دستمایه های آثار ایشان، موضوع محوری است.
همچنین رویکرد جشنواره دهم معرفی آثاری است که با قابلیت های نوین و تعامل گرا در قالب بهره مندی از یک یا چند رشته از ظرفیت های کلاسیک و جدید هنرهای تجسمی به سامان رسیده و ایده ای اصیل و مفهومی هنرمندانه را به نمایش بگذارند.
طی دو دوره اخیر برگزاری نمایشگاه و زمانبندی پیش‌بینی شده برای ارائه و داوری آثار با نظم بیشتری انجام شد و شلختگی سالهای قبل را نداشت. همچنین پرداخت کمک هزینه یک میلیون تومانی و جایزه نهایی به برگزیدگان مبلغ قابل توجهی است. جشنواره به اختتامیه تمام نمیشود و هنرمندان برگزیده ایرانی برای سفر مطالعاتی به شهرک هنرمندان فرانسه (Cite des Arts) معرفی می شوند تا بر اساس ضوابط، شرایط و زمانبندی موزه هنرهای معاصر تهران، به این سفر مطالعاتی اعزام شوند که تجربه مفیدی برای هنرمندان جوان خواهد بود.
به جشنواره امسال بیش از 10600 اثر را در بخش رقابتی ارسال شده است که در نهایت 88 اثر برای نمایشگاه  برگزیده شده اند.
دهمین جشنواره بین المللی هنرهای تجسمی فجر 3 بهمن تا 4 اسفند در موسسه فرهنگی و هنری صبا در حال برگزاری است.        

زهرا اردکانی ؛ ۳ اسفند ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۲۷ بهمن ۱۳۹۶

۱۶۱ مطلب با موضوع «نقاشی و تصویرسازی» ثبت شده است

تصویرهای رنگارنگ / پژمان رحیمی زاده

تاریخ نشر : چهارشنبه / ۲۰ اسفند ۱۳۹۳

شخصیت پردازی، رنگ گذاری، انتخاب تکنیک و ترکیب بندی، مراحلی نام آشنا هستند که هر تصویر گری در حین کار با آنها دست و پنجه نرم می کند؛ عواملی که چگونگی پرداخت به هرکدام، سبک و سیاق شخصی هر تصویر گر را مشخص می کند.

پژمان رحیمی زاده از آن دسته تصویرسازانی است که تمامی عوامل نام برده را در آثارش به بهترین نحو ارائه می کند. در یک کلام تصویرسازی های او پرمایه اند. تعدد رنگ های به کار رفته، تکثر شخصیت ها و عناصر موجود در هر صحنه و پرداخت به جزئیات از شاهدان این پرمایگی هستند.وی در آثارش با کنترل و ترکیب مناسب رنگ ها و عناصر متعدد در کادر، درک درست از رنگ و فضا را به رخ مخاطب می کشد.

در نهایت می توان سبک رحیمی زاده در تصویر گری را در چند جمله کلیدی خلاصه کرد؛ شخصیت پردازی با اغراق های اغلب کاریکاتور گونه، فضا های صحنه آرایی شده، توجه به جزئیات، نمایش رویا گونه صحنه ها و کاربرد رنگ های متعدد به صورت آب رنگی.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۲۰ اسفند ۹۳ ، ۱۰:۲۸
نرگس تقی‌زاده

هنرمندان برچسبی

تاریخ نشر : يكشنبه / ۱۷ اسفند ۱۳۹۳
سیمرغ سی و سوم جشنواره فیلم فجر هم پر گشود و رفت اما «سیمرغ» بیسفون همچنان پابرجاست. نرم افزار پیام رسان بیسفون در یک عمل جالب دیگر بعد از جام جهانی برزیل به سراغ جشنواره فیلم فجر رفت و همزمان با آن برچسب -استیکر- سیمرغ را برای دانلود در اختیار کاربران خود قرار داد. شهاب جعفری نژاد، طراح، تصویر ساز و کاریکاتوریست ایرانی، این بار اهالی سینمای ایران را مورد لطف خود قرار داد و اقدام به خلق شخصیت هایی طنز آمیز از آنان کرد. این تصویرسازی های کاریکاتورگونه خالی از لطف نیستند و برای اغلب مردم، به خصوص سینمایی ها می توانند جالب توجه باشند.
بیسفون عملکردی هم چون وایبر و واتس آپ دارد و یک برنامه ارتباطی برای گوشی های هوشمند است که می تواند به مرور زمان و با بهبود برخی امکانت جای خود را کم کم در گوشی های هموطنان مان باز کند. خلق کاراکترهای جذاب و کارآمد یکی از نقاط قوت نرم افزارهای پیام رسان مشابه است، که دائما در حال به روز شدن هستند و به کاربر این امکان را می دهند تا مطابق با سلیقه، شرایط و یا حال و هوای خود، از آن ها استفاده کند. حتی این کاراکترها به نوعی جایگزین برخی کلمات و جملات نیز هستند. در این بین استفاده از یک نرم افزار پیام رسان داخلی با کاراکترهایی خاص و نوستالژیک که نشأت گرفته از حافظه تاریخی مشترک ما ایرانی ها است، می تواند جدای از کاستی های نرم افزاری، برای کاربران داخلی جالب توجه باشد و این گام مهمی است در جذب مخاطب ایرانی برای استفاده از محصولات داخلی مشابه با نمونه های خارجی، که البته نیازمند تلاش مضاعف سازندگان در بروزرسانی همه جانبه  نرم افزارها نیز می باشد.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۷ اسفند ۹۳ ، ۱۶:۲۲
زهرا اردکانی

و آفتاب هدایت / فریدالدین ملایی

تاریخ نشر : شنبه / ۱۶ اسفند ۱۳۹۳

کتاب "و آفتاب هدایت" از مجموعۀ اختران، نوشتۀ جواد محقق و روایتگر برخی از کرامات امام هادی (ع) است. متنی که بواسطۀ "فریدالدین ملایی" برای گروه سنی "د" و "ه" تصویرگری شده است. تصاویر این کتاب مانند سایر کتاب های این مجموعه، حال و هوای قدیمی و بویژه چاپ سنگی دارد، که با توجه به وجه تاریخی داستان ها مناسب به نظر می رسد. طرح ها به همین دلیل ساده و تقریبا فاقد تنوع رنگی اند. و غالبا بر زمینه ای به رنگ بژ با خطوط و گاه سطوحی سیاه و البته با بافتهایی ترسیم شده اند؛ در برخی قسمت ها نیز از رنگ سفید برای تاکیدهای فرمی و معنایی استفاده شده است. علیرغم نبود تنوع رنگ، ترکیب ها کم و بیش متنوع و مناسبند. تقسیم بندی های هندسی و جدول کشی های آثار قدیم در این آثار نقش ویژه ای دارند.
از نقاط قوت این مجموعه تصاویر، توجه به حرمت و قداست امام معصوم است، که تصویرگر بواسطۀ تمهیداتی بصری آن را مورد توجه قرار داده است. به عنوان مثال، در هیچکدام از تصاویر این کتاب، چهرۀ امام تصویر نشده و گرد سر ایشان بنا به شیوه ای که از گذشته متداول بوده هاله ای نورانی که در اینجا غالبا با رنگ سفید نیز موکد شده ترسیم شده است. همچنین گاه که در مجلسی امام (ع) در کنار شاه تصویر شده اند، پس زمینۀ سفید ایشان در کنار زمینۀ سیاه شاه، قداست ایشان را مورد تاکید قرار داده است.
نکته قابل توجه دیگر در این مجموعه، تصویر شیرهاست که اگرچه در چند ماجرا به آن ها اشاره شده اما تصاویرشان بیشتر به بازی های تصویری با فرم شیر و بی ارتباط با متن می نماید. به عنوان مثال نقش بال دار شیر که بارها هم بر آن تاکید شده –به نحوی که انگار محوریت کتاب با آن هاست و نه وجود نازنین امام (ع)-، نسبتی با بطن ماجراهای کتاب ندارد. همچنین در یکی از تصاویر، شیرهای آمیخته به نقوش طلسم و سحر و جادو، در حالی که حیات یافتن آن ها در ماجرای نقل شده در کتاب، نه از این راه ها، بلکه به امر امامت تحقق یافته بود، نشان از نگاهی سطحی به ماجراست.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۶ اسفند ۹۳ ، ۱۴:۲۰
کوثر سعادت

شاهدان شهر

تاریخ نشر : چهارشنبه / ۱۳ اسفند ۱۳۹۳

دیوارنگاره های شهری مانند گالری های غول پیکری هستند که به واسطه ابعاد و وسعتشان در هر حال دیده خواهند شد. به همین دلیل است که این آثار در چهره نهایی یک شهر و حتی مسائل فرهنگی آن اثرگذارند. سازمان زیباسازی شهر تهران به واسطه همین تاثیرات، دوسالانه ای ترتیب داده تا به ارتقای هر چه بیشتر هنر دیوارنگاری کمک کند. این دوسالانه با عنوان دوسالانه ملی دیوارنگاری شهری، امسال برای سومین بار برگزار شد؛ دوسالانه ای که این بار با نام و شعار شاهدان شهر پا به عرصه گذاشت. علت این نام گذاری را می توان در هدف عمده سومین دوسالانه که نوسازی، ساماندهی و بازطراحی آثار هنری با موضوع شهدا و فرهنگ ایثار و شهادت است، جستجو کرد. 

فراخوان از سه بخش اصلی، پیشنهادی و مروری بر آثار تشکیل شده بود که نهایتا پس از داوری هیئت داوران در موسسه فرهنگی هنری صبا به نمایش گذاشته شد. در مجموع داوران کیفیت آثار ارسال شده را مناسب ارزیابی کرده و معتقدند این آثار توانایی تغییر چهره شهر را دارند؛ هرچند به نظر می رسد آثار ارائه شده در قیاس با گذشته از ارائه مفهوم فاصله گرفته و اغلب تزئینی به نظر می رسند. ایراد عمده دیگری که در آثار ملاحظه می شوند و داوران نیز به آن اذعان داشته اند، غلبه نگاه گرافیکی بر نگاه نقاشانه است که در واقع یک خطر جدی برای هنر دیوارنگاری محسوب می شود؛ این ایراد نشان از ضعف نگاه جدی واساسی به این هنر است که البته حضور چنین دوسالانه هایی دراصلاح این نقیصه بسیار موثر خواهند بود.

نمایشگاه آثار برگزیده تا پانزدهم اسفند ماه سال جاری در نگارخانه صبا برپاست.

بخش مرور آثار

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۳ اسفند ۹۳ ، ۱۱:۲۰
نرگس تقی‌زاده

انسان بالدار

تاریخ نشر : سه شنبه / ۱۲ اسفند ۱۳۹۳

"بال" اشاره به پرواز، و نماد عالمی غیرمادی است که از دیرباز در ساحت های مختلف جغرافیایی، گاه بر تن حیوانات، گاه انسان ها و نیز بر پیکر موجودات خیالی نیمه انسان- نیمه حیوان ترسیم شده است. ریشه تصویر نمودن "انسان بالدار" ظاهرا به ایران و بین النهرین میرسد و بعدها به مصر و یونان و روم و سپس سرزمین های اروپایی راه یافته است. این نقش در دوران باستان، گاه نماد فرشته و نیروهای خیر و گاه نیز نماد دیو و اهریمن بوده و گاهی نیز به روح متوفی اشاره داشته است.
در ایران پس از اسلام نیز به علت شباهت تعاریف فرشتگان در این دین با تصویر انسان بالدار سابق، این تصویر ابقا شد و به لحاظ صوری و تنوع گونه های مختلفش، روند تکاملی پیمود. نقاش با استفاده از اشاراتی که در قرآن و احادیث به بالدار بودن فرشتگان (که وجهی مثالی دارد) شده و بهره گیری از سنت تصویرگری موجودات غیرمادی و فرشتگان (ترسیم به صورت انسان بالدار)، در نگاره های دوره اسلامی نیز فرشتگان را بدین گونه به تصویر کشیده است.
امروزه نیز در آثار هنری متعددی با همان تصویر متداول فرشته، یعنی انسان بالدار مواجهیم؛ با این تفاوت که این تصویر در این عصر، بر خلاف دوران باستان تنها وجه مثبت و خیر دارد، اما در عین حال مانند نگارگری ها نیز لزوما و همیشه تصویر فرشتگان الهی، نظیر حضرت جبرئیل یا میکائیل یا سایر ملائک نیست (اگرچه در مواردی نیز در این معنا به کار می رود)؛ بلکه غالبا در آثاری با محوریت انسان، به ساحت معنوی و ملکوتی او اشاره می کند و از این رو توسعه معنایی یافته است.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۲ اسفند ۹۳ ، ۲۲:۳۰
کوثر سعادت

ماه از نگاه آسمانیان / حسن روح الامین

تاریخ نشر : يكشنبه / ۱۰ اسفند ۱۳۹۳

زاویه دید را شاید بتوان از مهمترین و تعیین کننده ترین وجوه ترکیب بندی دانست؛ وجهی که مانند سایر وجوه ترکیب بندی و در کل، مبانی بصری، قواعدی خاص خود دارد و برای صورت های گوناگونش معانی خاصی تعریف شده است؛ اما این معانی، مطلق نیستند و در آثار متعددی استثنا خورده اند. دو اثر "حسن روح الامین" با موضوعیت حضرت اباالفضل (ع) نمونه های نقض یکی از این معانی است. زاویه دید از بالا غالبا زاویه نگاهی تحقیرآمیز قلمداد می شود که به واسطۀ آن، سوژه و احتمالا عملش، خُرد به نظر می آید؛ اما این دو اثر گواه آنست که عظمت سوژه گاه آنقدر زیاد است که حتی در خردترین قالب ها نیز خود را می نمایاند و اگر هنرمند احاطۀ کافی بر زبان تصویریش داشته باشد، می تواند قواعد معمول و مرسوم را نیز زیر سوال برد. نگاه از بالا در این دو اثر، نه نگاه مخاطب عادی به سوژه، که گویی نگاه ناظر آسمانی است؛ چرا که زیبایی و عظمت حماسۀ شگرف این علمدار رشید را تنها اهالی عالم بالا می فهمند؛ و از این رو مخاطب نیز از آن منظر به اثر نگاه می کند نه از منظر خود؛ وعملا مطلق بودن این قانون نیز مانند بسیاری از قوانین زیبایی شناسانه زیر سوال می رود.
اثر "سقا" تصویر یکی از ناب ترین لحظات حیات قمر بنی هاشم (ع) است که در ترکیبی ساده اما محکم با تاکیدی ویژه بر سوژه، بواسطۀ رنگ و تیرگی و روشنی و ایجاد فرمی بسیار زیبا، از نگاه همان ناظر آسمانی به نمایش درآمده و نسیمی از روح آن لحظات را به جان مخاطب می رساند. اثر دیگر نیز تصویری غمبار اما حماسی از لحظاتی است که این امیر رشید مورد هجمۀ حرامیان قرار گرفته است. ترکیب مناسب و متمرکز بر سوژه، با خطوط شکسته و پر تکاپو به خوبی بیانگر حس این لحظات است.

۱ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۰ اسفند ۹۳ ، ۱۹:۲۳
کوثر سعادت

پاییز من/ مرتضی اسدی

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۷ اسفند ۱۳۹۳

نقاش می تواند نقاشی کند بدون آن که ملزم به نمایش دادن یک پیام یا به تصویر کشیدن موضوعی خاص باشد. شاید این عمده تفاوت میان نقاشی و گرافیک و تصویرسازی است. اثر گرافیست در تعامل با مخاطب تعریف می شود و باید پیامی را به مخاطب منتقل کند، خواه تبلیغاتی، خواه فرهنگی؛ تصویر ساز هم ملزم به روایت یک داستان در غالب تصاویر است، اما نقاش این الزامات را ندارد.

در واقع نقاش می تواند از مفاهیم و موضوعات رئالیستی(واقعی) برداشتی انتزاعی داشته باشد و مفهوم را ساده شده و تنها با رنگ و فرم به تصویر بکشد؛ کاری که مرتضی اسدی در آخرین نمایشگاهش با عنوان "من و پاییز" استادانه انجام داده. 

نقاشی های وی علارغم وحدت موضوعی بسیار متفاوت اند. در برخی از آثار رنگ ها و نقش ها پاییزی است ولی در بعضی دیگر نه. رنگ های گرم پاییزی، مربع های آبی کاربنی و رنگ های گرم در مرکز آن و... تصویری است که نقاش از پاییزِ اطرافش برای مخاطب به تصویر می کشد. آثار اسدی از منظر به کار بردن رنگ و ترکیب بندی عناصر، استادانه و زیباست

در بخشی از معرفی نامه ی این نمایشگاه می خوانیم: "من چیزی به جز پاییز در پیرامون خود نیافتم. پاییزی که باید آن را چون جان شیرین دوست داشت و در انتظار زمستانی سخت و در انتظار بهاری دیگر ماند."

مرتضی اسدی لیسانس نقاشی اش را از دانشگاه تهران دریافت کرد و فوق لیسانس را در همین دانشگاه، در رشته تصویرسازی ادامه داد. وی دارای دکترای پژوهش هنر از دانشگاه شاهد و نیز دکترای تاریخ هنر از دانشگاه سوربن پاریس است. در کارنامه ی اسدی علاوه بر تدریس در دانشگاه های مختلف هنر و عضویت در هیئت علمی دانشگاه شاهد، برگزاری ده ها نمایشگاه فردی و گروهی نیز دیده می شود

۱ نظر موافقین ۳ مخالفین ۰ ۰۷ اسفند ۹۳ ، ۱۵:۳۶
زهرا ذوعلم
کلثوم پیامنی ؛ ۱۹ آبان ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود