نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط زهرا کشاورز ؛ ۳۰ آبان ۱۳۹۶
هر اتفاقی می‌تواند ذهن خلاق طراحان را به سمت ایده‌ای نو سوق دهد. این بار دیدن گزارشی از تلویزیون با موضوع این پرسش که:"آیا می‌دانید طرح روی لباستان چه مفهومی دارد؟" ذهن محمدرضا هدایتی را به خود مشغول می‌کند. تا اینکه چرم درسا تصمیم می‌گیرد مجموعه محصولی وارد بازار کند که گروه هدفش کاربران جوان‌ یا نوجوانانی‌ست که از محصولات چرمی یا غیر چرمی دارای نام و نشان‎های برون‌مرزی وگاها درون‌مرزی استفاده می‌کنند. این استفاده نه به این علت است که به کشور و یا فرهنگ خود علاقه ندارند. بلکه علت را می‌توان خالی بودن ایده در این عرصه و عدم دقت استفاده از فعالیت متخصصان، نظارت و مطالعه بر علایق این گروه از کاربران دانست. اینجاست که جرقه ایده جدید شکل می‌گیرد و آن استفاده از موضوع قهرمانان ملی و طراحی محصولات چرمی برای جوانان است. این ایده راهیست برای ایجاد هویت ملی در محصولات بر اساس یک داستان واقعی، داستانی که مدتهاست به فراموشی سپرده شده است.
فاکتورهای اصلی پروژه، طراحی خانواده‌ای با قیمت ارزان‌تر برای کاربران جوان تعریف می‌شود. محمدرضا هدایتی حالا با داشتن ایده‌ اولیه کار مطالعاتی خود را آغاز می‌کند. ورزش‌ها و قهرمانان بزرگ ایرانی را بررسی کرده و در نهایت بعد از چندین ماه مطالعات گسترده "اولین قهرمان اتومبیلرانی ایران" را به عنوان قهرمان ورزشی لوکس، برای محصولات چرم طبیعی که ذاتا محصولاتی لوکس هستند انتخاب می‌کند.
مرحله بعد مطالعه دقیق‌تر و رسیدن به الگویی برای طراحیست. بعد از مطالعات، دو فاکتور اصلی، یعنی نام مجموعه (برگرفته از شماره ماشین) و ترکیب رنگ محصولات (سفید، سبز، مشکی/ برگرفته از رنگ لوگو خودرو آلفارمو) استخراج می‌شود. در قدم بعدی با توجه به گروه هدف کیف پول جیبی، دست‌بند، جاسوییچی و کمربند به دلیل کاربری بیشتر بین جوانان و قیمت تمام شده پایین‌تر نسبت به دیگر محصولات به عنوان اعضای کلکسیون جدید چرم درسا تعریف می‌شوند. حالا زمان طراحی و ایده‌پردازی‌ست. طراحی و طراحی و طراحی... .
کلثوم پیامنی ؛ ۳۰ آبان ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۱۹ آبان ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶

۱۵۷ مطلب با موضوع «نقاشی و تصویرسازی» ثبت شده است

انسان بالدار

تاریخ نشر : سه شنبه / ۱۲ اسفند ۱۳۹۳

"بال" اشاره به پرواز، و نماد عالمی غیرمادی است که از دیرباز در ساحت های مختلف جغرافیایی، گاه بر تن حیوانات، گاه انسان ها و نیز بر پیکر موجودات خیالی نیمه انسان- نیمه حیوان ترسیم شده است. ریشه تصویر نمودن "انسان بالدار" ظاهرا به ایران و بین النهرین میرسد و بعدها به مصر و یونان و روم و سپس سرزمین های اروپایی راه یافته است. این نقش در دوران باستان، گاه نماد فرشته و نیروهای خیر و گاه نیز نماد دیو و اهریمن بوده و گاهی نیز به روح متوفی اشاره داشته است.
در ایران پس از اسلام نیز به علت شباهت تعاریف فرشتگان در این دین با تصویر انسان بالدار سابق، این تصویر ابقا شد و به لحاظ صوری و تنوع گونه های مختلفش، روند تکاملی پیمود. نقاش با استفاده از اشاراتی که در قرآن و احادیث به بالدار بودن فرشتگان (که وجهی مثالی دارد) شده و بهره گیری از سنت تصویرگری موجودات غیرمادی و فرشتگان (ترسیم به صورت انسان بالدار)، در نگاره های دوره اسلامی نیز فرشتگان را بدین گونه به تصویر کشیده است.
امروزه نیز در آثار هنری متعددی با همان تصویر متداول فرشته، یعنی انسان بالدار مواجهیم؛ با این تفاوت که این تصویر در این عصر، بر خلاف دوران باستان تنها وجه مثبت و خیر دارد، اما در عین حال مانند نگارگری ها نیز لزوما و همیشه تصویر فرشتگان الهی، نظیر حضرت جبرئیل یا میکائیل یا سایر ملائک نیست (اگرچه در مواردی نیز در این معنا به کار می رود)؛ بلکه غالبا در آثاری با محوریت انسان، به ساحت معنوی و ملکوتی او اشاره می کند و از این رو توسعه معنایی یافته است.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۲ اسفند ۹۳ ، ۲۲:۳۰
کوثر سعادت

ماه از نگاه آسمانیان / حسن روح الامین

تاریخ نشر : يكشنبه / ۱۰ اسفند ۱۳۹۳

زاویه دید را شاید بتوان از مهمترین و تعیین کننده ترین وجوه ترکیب بندی دانست؛ وجهی که مانند سایر وجوه ترکیب بندی و در کل، مبانی بصری، قواعدی خاص خود دارد و برای صورت های گوناگونش معانی خاصی تعریف شده است؛ اما این معانی، مطلق نیستند و در آثار متعددی استثنا خورده اند. دو اثر "حسن روح الامین" با موضوعیت حضرت اباالفضل (ع) نمونه های نقض یکی از این معانی است. زاویه دید از بالا غالبا زاویه نگاهی تحقیرآمیز قلمداد می شود که به واسطۀ آن، سوژه و احتمالا عملش، خُرد به نظر می آید؛ اما این دو اثر گواه آنست که عظمت سوژه گاه آنقدر زیاد است که حتی در خردترین قالب ها نیز خود را می نمایاند و اگر هنرمند احاطۀ کافی بر زبان تصویریش داشته باشد، می تواند قواعد معمول و مرسوم را نیز زیر سوال برد. نگاه از بالا در این دو اثر، نه نگاه مخاطب عادی به سوژه، که گویی نگاه ناظر آسمانی است؛ چرا که زیبایی و عظمت حماسۀ شگرف این علمدار رشید را تنها اهالی عالم بالا می فهمند؛ و از این رو مخاطب نیز از آن منظر به اثر نگاه می کند نه از منظر خود؛ وعملا مطلق بودن این قانون نیز مانند بسیاری از قوانین زیبایی شناسانه زیر سوال می رود.
اثر "سقا" تصویر یکی از ناب ترین لحظات حیات قمر بنی هاشم (ع) است که در ترکیبی ساده اما محکم با تاکیدی ویژه بر سوژه، بواسطۀ رنگ و تیرگی و روشنی و ایجاد فرمی بسیار زیبا، از نگاه همان ناظر آسمانی به نمایش درآمده و نسیمی از روح آن لحظات را به جان مخاطب می رساند. اثر دیگر نیز تصویری غمبار اما حماسی از لحظاتی است که این امیر رشید مورد هجمۀ حرامیان قرار گرفته است. ترکیب مناسب و متمرکز بر سوژه، با خطوط شکسته و پر تکاپو به خوبی بیانگر حس این لحظات است.

۱ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۱۰ اسفند ۹۳ ، ۱۹:۲۳
کوثر سعادت

پاییز من/ مرتضی اسدی

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۷ اسفند ۱۳۹۳

نقاش می تواند نقاشی کند بدون آن که ملزم به نمایش دادن یک پیام یا به تصویر کشیدن موضوعی خاص باشد. شاید این عمده تفاوت میان نقاشی و گرافیک و تصویرسازی است. اثر گرافیست در تعامل با مخاطب تعریف می شود و باید پیامی را به مخاطب منتقل کند، خواه تبلیغاتی، خواه فرهنگی؛ تصویر ساز هم ملزم به روایت یک داستان در غالب تصاویر است، اما نقاش این الزامات را ندارد.

در واقع نقاش می تواند از مفاهیم و موضوعات رئالیستی(واقعی) برداشتی انتزاعی داشته باشد و مفهوم را ساده شده و تنها با رنگ و فرم به تصویر بکشد؛ کاری که مرتضی اسدی در آخرین نمایشگاهش با عنوان "من و پاییز" استادانه انجام داده. 

نقاشی های وی علارغم وحدت موضوعی بسیار متفاوت اند. در برخی از آثار رنگ ها و نقش ها پاییزی است ولی در بعضی دیگر نه. رنگ های گرم پاییزی، مربع های آبی کاربنی و رنگ های گرم در مرکز آن و... تصویری است که نقاش از پاییزِ اطرافش برای مخاطب به تصویر می کشد. آثار اسدی از منظر به کار بردن رنگ و ترکیب بندی عناصر، استادانه و زیباست

در بخشی از معرفی نامه ی این نمایشگاه می خوانیم: "من چیزی به جز پاییز در پیرامون خود نیافتم. پاییزی که باید آن را چون جان شیرین دوست داشت و در انتظار زمستانی سخت و در انتظار بهاری دیگر ماند."

مرتضی اسدی لیسانس نقاشی اش را از دانشگاه تهران دریافت کرد و فوق لیسانس را در همین دانشگاه، در رشته تصویرسازی ادامه داد. وی دارای دکترای پژوهش هنر از دانشگاه شاهد و نیز دکترای تاریخ هنر از دانشگاه سوربن پاریس است. در کارنامه ی اسدی علاوه بر تدریس در دانشگاه های مختلف هنر و عضویت در هیئت علمی دانشگاه شاهد، برگزاری ده ها نمایشگاه فردی و گروهی نیز دیده می شود

۱ نظر موافقین ۳ مخالفین ۰ ۰۷ اسفند ۹۳ ، ۱۵:۳۶
زهرا ذوعلم

سعدی نگاره ها / رضا دالوند

تاریخ نشر : چهارشنبه / ۶ اسفند ۱۳۹۳

رضا دالوند هنرمندی اندیمشکی است که در سال 1368 متولد شده است. اوازجمله تصویرگران جوانی است که نامش در میان برگزیدگان بسیاری از جشنواره های داخلی و خارجی به گوش می رسد. به همین دلیل هم تنها منبعی که برای یافتن آثارش در دسترس است سایت جشنواره ها است. 

با این وجود از همین آثار پراکنده نیز می توان به توانمندی این تصویرساز پی برد. مجموعه ای که در ادامه آمده است جزء ده برگزیده اول جشنواره کو اوکراین بوده و برگرفته از گلستان سعدی است .

آنچه این مجموعه از آثار او را شاخص می کند بهره برداری از الگوی نگارگری های ایرانی می باشد. او توانسته است ضمن به کاربردن سبک و سیاق نگاره های ایرانی در ترسیم فضا و شخصیت ها، با افزودن تکنیک شخصی خود ترکیبی جدید و مناسب را فراهم کند. در واقع دالوند با به کار گیری ویژگی های چون پرسپکتیو مقامی، استفاده از نقوش کهن و پوشش های قدیمی در ترکیب رنگ های سرد و خنثی، اثری درخور و متناسب با گلستان سعدی پدید آورده است.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۰۶ اسفند ۹۳ ، ۲۰:۲۱
نرگس تقی‌زاده

تشنه لبان/ هاجر سلیمی نمین

تاریخ نشر : سه شنبه / ۵ اسفند ۱۳۹۳

نقاشی های قهوه خانه ای و چاپ های سنگی اولین تصاویری ست که از مقاتل مصور در ذهنمان به یادگار مانده. آثاری که شاید اولین نمونه های همراهی متن مقاتل با تصاویری هستند که هدفشان همدردی و درک بیشتر مخاطب از این واقعه بوده است.

کتاب تشنه لبان نمونه ای امروزی از این تصور است. فضای کلی کتاب حال و هوایی از قدمت و درعین حال به روز بودن را توأمان دارد. جنس کاغذ، نوع صفحه آرایی و تصویرسازی ها همه از این قاعده پیروی می کنند.

تصویرسازی ها دریک نگاه، نمونه امروزی شده چاپ های سنگی هستند که قواعدی از نقاشی های قهوه خانه ای را نیز به ارث برده اند.تصویرساز این کتاب "هاجر سلیمی نمین" است، تصویر ساز جوانی که در ارائه اثری فاخر و متناسب با واقعه عاشورا موفق عمل کرده. وی در شخصیت پردازی سپاه امام حسین(علیه السلام) و حتی اسب های ایشان از مدل زنده و در مورد سپاه دشمن از چاپ های سنگی بهره گرفته است. 

در نهایت می توان گفت همکاری قلم حمید گروگان،طراحی گرافیک کوروش پارسا نژاد وتصویرسازی های هاجر سلیمی نمین فضایی را پدید آورده که علاوه بر جذابیت و زیبایی، برای مخاطب نیز قابل فهم است.

۱ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۰۵ اسفند ۹۳ ، ۱۰:۲۰
نرگس تقی‌زاده

نشانه های مغایر/ حسین زنده رودی

تاریخ نشر : شنبه / ۲ اسفند ۱۳۹۳

نمادها و نشانه ها اقسام مختلف دارند، بر اساس نگرش های گوناگونی بوجود می آیند و معانی القائیشان البته با بستری که در آن خلق و ارائه می شوند در پیوند است. عدم توجه به ریشه نمادها و بستری که مخاطب در آن با اثر مواجه می شود، گاه به جهت دهی های بی راهی منجر می شود و مخاطب را آگاهانه یا ناآگاهانه به وادی بد سرانجامی هدایت می کند. از این رو، لازمه ی به کارگیری آن ها، دانشی عمیق به معنای نمادها و پیش از آن، روشن بودن قصد هنرمند از به کارگیری آن ها برای خود است.
حسین زنده رودی از هنرمندان نمادگرا در نقاشی معاصر ایران به شمار می رود و از این رو انتظار می رود انتخاب نشانه هایش متکی بر معنا و هدفی مشخص باشند. اما نکته جالب توجه در آثار وی طیف گسترده نمادها است که دارای فضاهایی گاه متشتت و بعضا متضاد نیز هستند و از این رو جمع آن ها در یک نظام فکری واحد و منسجم دشوار به نظر می رسد. ورود به دایره مقدسات و تصویرگری قرآن، و استفاده از نمادهای مذهبی شیعی، که البته گاه با قداست و معنویت چندانی نیز همراه نیست (نظیر ریزنوشته هایی به شوخی و جدی و اسامی افراد و شماره تلفن ها و ... در اثری با موضوع عاشورا و بر پیکره ای بی دست و بی سر)، و در عین حال استفاده از برخی نمادهای شاخص فراماسونری و همچنین بهره گیری فراوان از فضای تصویری رمل و اسطرلاب و جادو، چندان با یکدیگر قابل جمع نیستند. مگر اینکه هنرمند، مدعی بهره گیری از نمادها صرفا از وجه بصری و زیبایی شناسانۀ آن ها باشد، چیزی که زنده رودی منکر آن است؛ وی همواره بر معناداری و پس زمینه ی فکری-فلسفی آثارش تاکید دارد، و همین مساله، مخاطب را در مواجهه با آثارش بیشتر دچار سردرگمی و تردید می کند.

۳ نظر موافقین ۳ مخالفین ۰ ۰۲ اسفند ۹۳ ، ۲۱:۲۰
کوثر سعادت

باورهای رنگارنگ/زهرا کیانی

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۳۰ بهمن ۱۳۹۳

اهمیت تصویرسازی، خصوصا برای کودکان به دلیل تاثیرگذاری بی چون و چرایی که بر ذهنیات و باورها و گرایشات آن ها در آینده می گذارد، بر کسی پوشیده نیست، و البته در این میان، تصویرسازی موضوعات اعتقادی برای این گروه، ظرافت های بیشتری می طلبد که متاسفانه در گذشته کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
"زهرا کیانی" از جمله تصویرگران جوانی است که آثارش نمونه های نسبتا خوبی در حیطۀ این گونه تصویرسازی  به شمار می روند. استفادۀ مناسب از رنگ و بافت، تکنیک و ایجاد فضایی صمیمی برای کودکان و تناسب آثار با فضای موضوع، از نقاط قوت آثاراوست.
این آثار غالبا با تکنیک کولاژ ایجاد شده اند که علاوه براینکه ارتباطی مناسب با کودک برقرار می کند، می تواند نگاهی نو به مواد و وسایل و محیط پیرامون در او به وجود آورد و خلاقیتش را بارور سازد. اگرچه این تکنیک بارها توسط تصویرگران داخلی و خارجی به کار رفته اما بهره گیری از آن در حوزۀ آثار با محوریت موضوعات اعتقادی، نسبتا تازه است.
علاوه بر تکنیک، استفاده از رنگ های شاد و لطیف، و البته دقت به بار معنایی آن ها، فضاهایی متناسب با روحیات کودکان ایجاد کرده و بر خلاف برخی آثار، کلیتی سخت و خشن و سیاه از دین در ذهن آن ها ایجاد نمیکند. بهره گیری مناسب از رنگ ها و همراهی خوب آن ها با بافت پارچه ها و الیاف، کودک را به ورق زدن کتاب و برقراری ارتباطی صمیمی با شخصیت ها و مفاهیم و فضای داستان، مشتاق می کند.

۰ نظر موافقین ۲ مخالفین ۰ ۳۰ بهمن ۹۳ ، ۲۰:۲۰
کوثر سعادت
کلثوم پیامنی ؛ ۱۹ آبان ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۱۱ مهر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۵ مهر ۱۳۹۶
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود