نشریه خط

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

نشریه تحلیلی هنر و طراحی

پیش ‌نهاد ویژه

توسط فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶

در کشور ما ارزش های ملی و مذهبی فراوانی وجود دارد که می تواند موضوعات خوبی برای تصویرگران و دیگر هنرمندان برای خلق آثار هنری باشد. برای مثال اعیاد ملی و مذهبی، دفاع مقدس، داستان های پیامبران و داستان های مذهبی و... 
مهدیه قاسمی در اکثر آثار خود به تصویرگری موضوعات ارزشی برای کودکان و نوجوانان پرداخته است مانند جشن های مذهبی که کودکان در آن ها شرکت دارند، بیان مقام شهدا برای کودکان، داستان های مذهبی و...
 آنچه در آثار مهدیه قاسمی جلب نظر می کند تکنیک نیست بلکه موضوعاتی است که وی انتخاب می کند و با نگاهی جدید آن ها را به تصویر می کشد. توجه به آموزش مباحثی مانند حجاب نیز در آثار وی به چشم می خورد  و این در حالی است که متاسفانه در بسیاری از آثار کودک این مساله نادیده گرفته می شود. تکنیک قالب در آثار، تکنیک دیجیتال است و نقطه ضعف اجرای دیجیتال این آثار آن است که در بعضی قسمت ها خطوط دیجیتالی بسیار محسوس اند و از کیفیت کار می کاهند.

نرگس کیان مهر ؛ ۲۴ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۸ شهریور ۱۳۹۶
نرگس کیان مهر ؛ ۸ شهریور ۱۳۹۶

۱۴۷ مطلب با موضوع «معماری» ثبت شده است

ویژگی‌هایی چون  قرار دادن شبستان در جهت قبله و ساخت گنبدخانه ای عظیم به عنوان شبستان را می‌توان به عنوان درس‌هایی که مسجد حسینیۀ‌ارشاد از معماری سنتی مساجد ایران گرفته است، مشاهده کرد. در این میان، در نگاه اول، شباهت این مسجد با مسجد شیخ‌لطف‌الله قابل توجه است. ساخت فرمی با هندسۀ کامل و رسیدن از فرمی مکعبی شکل به گنبد دوار، از سنت‌های معماری ایرانی است که ریشه در باورهای کهن و آیینی ایرانیان دارد. 
اما با وجود این شباهت‌ها، تفاوت عمده‌ای در کیفیت فضایی مسجد حسینیۀ ارشاد در مقایسه با مسجد شیخ‌لطف‌الله قابل درک است. این تفاوت‌ها را می‌توان با دقت در تناسبات و تزیینات و سایر ویژگی‌های هر دو مسجد مورد بررسی قرار داد. تناسبات و تزیینات دو عاملی است که در کنار الگوی معماری گنبدخانه‌ای شبستان، به انسجام و هماهنگی اجزای گوناگون در مسجد شیخ‌لطف‌الله منجر شده‌است و در آن حرکتی رو به بالا به سمت مرکز گنبد را پدید آورده‌است؛ درحالیکه، در مسجد حسینیۀارشاد چنین هماهنگی مشاهده نمی‌شود. 
به عنوان مثال، از نظر تناسبات، در نسبت اندازۀ نورگیرها و همچنین ابعاد محراب، ملاحظات موجود در مسجد شیخ لطف الله مورد توجه قرار نگرفته است. از نظر تزئینات نیز در مسجد حسینیۀ ارشاد، همسویی با حرکت فرمی مسجد وجود ندارد؛ درحالیکه در مسجد شیخ لطف الله با تأکید بیشتر بر جهات عمودی و مورب به سمت مرکز گنبد هماهنگی میان فرم معماری و تزیینات پدید آمده است. می‌توان مشاهده کرد با به‌کارگیری جهت افقی در کتیبه های مسجد حسینۀ ارشاد نوعی اغتشاش میان فرم و تزیینات پدید آمده است.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۸ فروردين ۹۶ ، ۱۵:۴۷
مرضیه اصلانی

احیاء قلعۀ زائر خضر خان تنگستان

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۲۴ فروردين ۱۳۹۶

قلعه زائرخضرخان اهرمی معروف به قلعه کلات در شهر اهرم (مرکز شهرستان تنگستان در استان بوشهر) بر فراز تپه ای، واقع شده است که در جنگ جهانی اول به عنوان نماد مقاومت ایرانیان علیه استعمار انگستان نقش مؤثری را ایفا کرد.این قلعه متعلق به اواخر دوره قاجار است و مشتمل بر ۴ برج و بارو، قلعه میانی و همچنین تأسیسات خصوصی برای ساکنین آن می باشد.حیاط قلعه دارای اتاق هایی در پیرامون و داخل خود است که همگی به سبک رایج معماری بومی دارای درب و پنجره های متعدد، ارتفاع بلند و پوشش های چوبی و چندلی بنا شده است.به طور کلی می توان گفت در ساخت آن به اصول و سبک معماری منطقه و شرایط اقلیمی، توجه ویژه ای شده و به عنوان بزرگترین بنای خشتی استان، از معماری بی نظیری برخوردار است. البته خود قلعه قدمت تاریخی چندانی ندارد، اما کاوشهای باستان شناسی انجام شده در منطقه، نشان می دهد تپه ای که قلعه روی آ ن بنا شده است، از دوران اشکانی تا اواسط دوره اسلامی به صورت گسسته مسکونی بوده و از این حیث دارای اهمیت بسیاری می باشد. خسارات وارده بر این قلعه در زمان جنگ و گذر زمان دست به دست یکدیگر داده و موجبات تخریب این بنای خشتی را فراهم نموده اند. اما متأسفانه بی توجهی مسؤلین و تخصیص نیافتن اعتبار لازم موحب شد تا قلعه کلات، سالها چشم انتظار بازسازی و احیا باشد و بسیاری از دیوارهای آن تخریب شود.در این میان پیشروی منازل مسکونی در حریم آن موجبات نگرانی دوستداران این بنای تاریخی را فراهم آورد. با همه این اوصاف سرانجام در سال ۱۳۸۸ پروژه بازسازی آن با کاربری توریستی کلید خورد، ولی باز هم به دلیل نبود بودجه کافی با فرآیندی لاک پشت وار  ادامه یافت و بالأخره در سال ۱۳۹۴ به پایان رسید.اما نکته قابل تأمل در بازسازی این بنا، مرمت غیر اصولی آن می باشد، چرا که قسمت هایی از این قلعه با آجر ترمیم شده و مرمت بخشی دیگر با همان مصالح و سبک پیشین انجام گرفته که متأسفانه این امر موجب آشفتگی ظاهری این اثر ملی شده است.


۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۴ فروردين ۹۶ ، ۰۰:۱۵
زهره حاضری

ساخت آرامگاه حکیم عمر خیام در سال 1341، پس از سه سال کار پی در پی به پایان رسید و در آن زمان انجمن آثار ملی متولی ساخت بناهای آرامگاهی مفاخر ایرانی از جمله این آرامگاه بود. فرم معماری این آرامگاه بر قابلیت های سازۀ فلزی با پوشش بتنی خود متکی است که تکنیکی مدرن در ساختمان‌سازی به‌شمار می‌آید، اما این فرم یادآور نظم هندسی حاکم بر گره‌های تزئینی معماری ایرانی نیز هست؛ به ویژه که با پوشش کاشی‌های معرق بر سطح آن رنگ و بوی بیشتری از معماری ایرانی به خود می‌گیرد. در تزئینات کاشی‌کاری این یادمان آرامگاهی از خط نستعلیق استفاده شده و ابیاتی از رباعیات خیام به تصویر درآمده است.

در نمای بیرونی یادمان، بیست رباعی با خط شکستۀ نستعلیق و به صورت درهم، توسط استاد مرتضی عبدالرسولی نگاشته شده و میان آنها با کاشی‌هایی با نقوش انتزاعی پر شده است. در این بنا برای اولین بار از خط شکسته در کتیبه‌ها استفاده شد که خود با روحیۀ مدرن بودن فناوری ساخت بنا همخوانی دارد. در سطوح داخلی نیز نقوش گل و برگ و پیچک به چشم می‌خورد که سیحون انتخاب آنها را نیز متناسب با روحیۀ شاعری خیام معرفی کرده است. 

رنگ فیروزه‌ای که یکی از رنگ‌های اصلی در تزئینات معماری ایرانی است، به عنوان رنگ زمینۀ کاشی‌ها انخاب شده است و به عنوان رنگ غالب در بنا دیده می‌شود. انتخاب این رنگ با توجه به هدف معمار در الهام گرفتن از معماری ایرانی، انتخابی شایسته است. همچنین قرار گرفتن کاشی‌ها در میان سطوح پر و خالی  که هندسۀ حجم بنا پدید آورده، به حضور رنگ فیروزه‌ای در کل بنا توازن بخشیده است. 

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۰۳ فروردين ۹۶ ، ۰۳:۴۹
مرضیه اصلانی

باغ گنبد سبز / قم

تاریخ نشر : پنجشنبه / ۳ فروردين ۱۳۹۶
شهر قم در کنار جایگاه مقدس خود در میان مردم ایران، پیشینه‌ی تاریخی درخشانی نیز دارد. بسیاری از آثار تاریخی و معماری این شهر به دلیل ناشناخته ماندن در حال فراموشی است. آثاری که هرکدام به تنهایی می‌توانند باعث شهرت و رونق شهر شوند.
"باغ گنبد سبز" یکی از این مجموعه‌های زیبا و تاریخی در قسمت شرقی شهر قم است که گنبدهای موجود در آن، به گنبدهای دروازه کاشان معروف هستند. جدای از سابقه‌ی تاریخی و افرادی که احتمالاً در این بناها دفن شده‌اند، زیبایی تزیینات و معماری آن بیننده را مجذوب خود می‌کند.
این بنا بر اساس کتیبه‌های موجود در آن مقبره‌ی خاندان صفی، فرمانروایان مستقل قم در قرن هشتم هجری بوده است. هر سه گنبد جنوبی، میانی و شمالی به‌ صورت دوپوسته گسسته رُک ساخته شده‌اند. پوسته‌ی خارجی به‌ صورت منشور شانزده ترکی و پوسته داخلی به صورت عرقچین می‌باشد که بر روی بدنه‌ی استوانه‌ای شکل دوازده‌ وجهی بنا قرار دارد. البته پوسته‌ی خارجی گنبد جنوبی در طی زمان تخریب گشته و پوسته‌ی داخلی آن در دوران معاصر تعمیر و بازسازی شده است. به احتمال بسیار زیاد فرم و شکل این گنبد با توجه به اشتراکات فراوان با دو بنای شمالی و میانی به همان شکل دوپوسته رک می‌باشد.
یکی از دلایل دوپوسته ساختن گنبدها، توجه به مقیاس ساختمان و مقیاس شهر است. گنبدها میزان اهمیت بنا را نشان می‌دهند و همین‌طور باید تا حد امکان از نقاط مختلف شهر دیده شوند؛ لذا سعی می‌شود که گنبد فوقانی را بلند و مرتفع احداث کنند و پوسته‌ی زیرین گنبد را، برای هم‌گون کردن با فضای داخلی در ارتفاع کمتری اجرا می‌‌کنند.
این ابنیه همچنین یکی از آثار فاخر گچ‌بری ایران محسوب می‌شوند که از گنبد سلطانیه تأثیر گرفته‌‌اند. کتیبه‌های این سه بنا به خط ثلث یا کوفی با گچ‌بری برجسته سفیدرنگ و زمینه‌ی لاجوردی با نقوش اسلیمی میان دو حاشیه، نقش و نگار شده و آیات قرآن و اسامی جلاله معصومین (ع) درون آن با طرحی از گل‌وبوته مزین شده است. دیگر تزیینات بنا شامل طرح‌ شمسه عظیمی در مرکز بنا با گره بندی‌های متعدد، طاق‌نماها و درگاه‌هایی است که به صورت قرینه مقرنس گشته و شیوه‌های متنوع گچ‌بری چندرنگ را به نمایش گذاشته است.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۰۳ فروردين ۹۶ ، ۰۳:۴۷
مینا مختارزاده

دندان پزشکی پرتو / استودیو طراحی دزار

تاریخ نشر : شنبه / ۲۱ اسفند ۱۳۹۵

فضاهای درمانی در کشور ما غالبا به دلیل فضاهای شلوغ و ناآرام خود منشا بروز اضطراب‌ در مراجعه‌کنندگان هستند. فضاهای استراحت ناکافی، نور اندک، عدم رعایت پارامترهای آسایشی، طراحی‌های ناهمگون داخلی در کنار مسائل فرهنگی و رفتاری در فضاهای درمانی باعث می‌شوند مراجعه‌کنندگان در بدو ورود و در طول مدت انتظار فاقد پیش‌نیازهای روانی کافی باشند. استودیوی طراحی دزار با طراحی یک کلینیک دندانپزشکی موفق به خلق فضایی شده که ضمن پاسخگویی به اقتضائات فضایی پزشکی، می‌تواند کاربران را به رضایت بیش‌تری برساند. 

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۱ اسفند ۹۵ ، ۱۲:۴۲
فردین طهماسبی

آپارتمان مسکونی اطلسی / دفتر طراحی و ساخت آدمون

تاریخ نشر : دوشنبه / ۱۶ اسفند ۱۳۹۵

طراحی خانه برای اعضای یک خانواده که اکنون اعضای آن در شرف استقلال و تشکیل کانون‌های زیستی مستقل هستند. چالش اصلی این پروژه طراحی واحدهای سکونتی به گونه‌ای است که ساکنان ضمن هم‌زیستی خانوادگی بتوانند فاصله و عملکرد مستقل نسبت به یک‌دیگر را تجربه کنند. مجموعه‌ی کلی ساختمان قابلیت پاسخگویی به عملکردهای افراد مختلف خانواده را دارا است. واحدهای سکونتی فرزندان در طبقات مختلف گسترده شده‌اند و به این ترتیب مساحت مورد نیاز هر واحد تامین می‌شود. فضاهای خدماتی خانوادگی مشتمل بر سالن‌های ورزشی و استخر و... در زیرزمین واقع شده‌اند و در طبقه بالاتر پارکینگ مجموعه جاسازی شده است. طبقه مربوط به والدین در کل طبقه‌ی فوقانی (همکف) طراحی شده است. یک فضای خالی عمودی مرکزی مجموعه را به دو بخش تقسیم می‌کند و نورگیری فضاهای داخلی را راحت‌تر می‌کند. واحدهای سکونتی فرزندان هر یک در دوسوی این فضای خالی شکل گرفته‌اند و یکی در دوطبقه و دیگری در سه طبقه طراحی شده‌. توجه به نفوذ نور طبیعی در نقاط مختلف این بنا، ارتباط بصری عمودی در کل بنا و درون واحدها و نیز تعبیه‌ی عرصه‌های رشد و پرورش گیاهان از جلوه‌های چشم‌گیر آن است. مصالح به‌ کار رفته در نمای این ساختمان سنگ و آجر است که با هارمونی رنگی در این طیف می‌توانند گرمای سکونت در کالبد بنا را معرفی کنند. ترکیبات حجمی متنوع، استفاده از نورگیر مرکزی به‌عنوان فیلتر ورودی، بازنمایی نقش پراهمیت خطوط در جهت دهی به فضا از دیگر نکات طراحی این بنا هستند.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۶ اسفند ۹۵ ، ۱۴:۳۱
فردین طهماسبی

ارسی خانه/ سینا و نیما کیوانی

تاریخ نشر : سه شنبه / ۲۶ بهمن ۱۳۹۵

همانطور که از عنوان این طرح پیداست، جلوه ای مدرن از هنر اصیل ایرانی است که با احیای پنجره های ارسی و با نمایی متفاوت در میان ساختمان های اطراف خودنمایی می کند. طراح این بنا با الهام از اصول معماری گذشته به خصوص خانه های کاشان، سعی در القای حس مکان معماری ایرانی با رویکردی مدرن داشته است و در همین جهت به کارگیری پنجره های ارسی با فرمی مدرن در جداره نما، به عنوان نقطه عطفی برای القای این حس تلقی می شود.

توجه به اصل دعوت کنندگی در طراحی ورودی بنا با استفاده از عناصری همچون آب و گیاه، القای حس آرامش در فضا با کمک گرفتن از طراحی داخلی مبتنی بر به کارگیری رنگها و المان های خاص نظیر پرنده و در نهایت طراحی تراسهایی با قاب بندی اختصاصی برای هر واحد به منظور دید به مناظری متفاوت، از جمله نکاتی است که در طراحی بنا مدنظر قرار گرفته است. آنچه که این طرح را از نمونه های مشابه اش متمایز کرده توجه صرف به این نکات نیست، بلکه تلاشی است موثر در جهت برقراری پیوندی نوآورانه و البته کاربردی میان فضا، رفتار و نشان های امروزی و سنتی آن؛ تا شاید موجبات علاقه مندی و آشتی دوباره مردم با فرهنگ و معماری غنی ایرانی را بیش از پیش فراهم نماید.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۶ بهمن ۹۵ ، ۱۲:۳۹
زهره حاضری
زهرا کشاورز ؛ ۲۰ شهریور ۱۳۹۶
فاطمه سادات تهامی ؛ ۲۶ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۹ تیر ۱۳۹۶
مرضیه اصلانی ؛ ۴ تیر ۱۳۹۶
زهرا اردکانی ؛ ۱۲ خرداد ۱۳۹۶
فردین طهماسبی ؛ ۵ ارديبهشت ۱۳۹۶
درباره خط
چگونه با خط هم‌کاری کنیم؟
دوستان خط
تماس با خط
طراح قالب : گلبرگ دانلود